Marathi e-Batmya

नेपाळच्या पुरात २८९ जणांचा मृत्यू तर २८८ भारतीय संपर्काबाहेर

Editor

नेपाळमध्ये आलेल्या विनाशकारी पुरामुळे २८९ जणांचा मृत्यू झाला असून, या संकटात बेपत्ता झालेल्या २१ भारतीयांची सुटका करण्यात आली आहे, अशी माहिती सरकारने गुरुवारी दिली. त्याच वेळी, २८८ भारतीय नागरिक अद्याप संपर्काबाहेर आहेत.

परराष्ट्र मंत्रालयाचे प्रवक्ते रणधीर जयस्वाल यांनी पत्रकार परिषदेत सांगितले की, सुटका करण्यात आलेले सर्व २१ भारतीय तामिळनाडूचे रहिवासी असून त्यांना भारतात परत आणले जात आहे. “अनेक भारतीय सीमेच्या चिनी बाजूला, म्हणजेच तिबेटमध्ये अडकले आहेत. २०० हून अधिक भारतीयांनी मदतीसाठी संपर्क साधला असून, त्यापैकी ९५ जण सध्या ‘दारचेन’ (Darchen) येथे आहेत,” असे जयस्वाल यांनी सांगितले.

रणधीर जयस्वाल यांनी पुढे सांगितले की, संपर्काबाहेर असलेल्या २८८ भारतीयांमध्ये नेपाळमधील पूरग्रस्त भागांपैकी एक असलेल्या ‘त्रिशुली’ येथील एका वीज प्रकल्पात काम करणाऱ्या ७३ लोकांचा समावेश आहे.

सुरक्षित असलेल्या सुमारे २०० भारतीय नागरिकांनी बाहेर पडण्यासाठी (स्थलांतरासाठी) मदत मागितली आहे. यामध्ये तिबेटमधील ‘दारचेन’ या छोट्या गावातील ९५ जणांचा समावेश आहे, जे नेपाळमध्ये प्रवेश करण्यासाठी ‘हिल्सा’ (Hilsa) कडे जात आहेत; तसेच ‘जिलोंग’ (Jilong) शहरात चार, ‘सागा’ (Saga) कडे जाण्याच्या मार्गावर ‘झुटुलफुक’ (Zutulphuk) येथे ३० आणि इतर ठिकाणी प्रवास करणारे आणखी ६०-७० जण यांचाही यात समावेश आहे.

हिमालयीन नदीजवळ हिमस्खलन झाल्यामुळे नेपाळ आणि तिबेटच्या काही भागांत अचानक विनाशकारी पूर आला. तिबेट आणि नेपाळ यांच्यातील सीमावर्ती व्यापार केंद्र असलेल्या ‘ग्यिरोंग पोर्ट’ (Gyirong Port) या शहराला पुराचा पहिला फटका बसला आणि त्यानंतर पाण्याचा प्रचंड प्रवाह पुढे जाऊन त्याने सर्वत्र हाहाकार माजवला.

या पुरामुळे अनेक वस्त्या पाण्याखाली गेल्या आणि वाहतूक व्यवस्था विस्कळीत झाली; तसेच नेपाळमधील रस्ते, पूल आणि जलविद्युत प्रकल्पांचे मोठ्या प्रमाणावर नुकसान झाले.

नेपाळचे परराष्ट्र मंत्री शिशिर खनाल यांनी सांगितले की, अधिकारी अजूनही या आपत्तीची व्याप्ती समजून घेण्याचा प्रयत्न करत आहेत. नेपाळ आणि तिबेटमध्ये मिळून सुमारे १,५०० लोक (ज्यामध्ये किमान ८०० परदेशी नागरिकांचा समावेश आहे) बेपत्ता आहेत. “हजारो कुटुंबांनी आपली घरे गमावली आहेत आणि ते सध्या बेपत्ता आहेत. आम्ही अजूनही या आपत्तीची पूर्ण व्याप्ती जाणून घेण्याचा प्रयत्न करत आहोत,” असे ते म्हणाले.

‘भोटे कोशी’ नदीच्या ‘ल्हेन्डे’ (Lhende) उपनदीचा प्रवाह हिमस्खलनामुळे अडवला गेल्याने बुधवारी नेपाळमधील रसुवा, धाडिंग आणि नुवाकोट या तीन जिल्ह्यांना या पुराचा फटका बसला. तिबेटच्या सीमेवरील नेपाळमधील रसुवागढीजवळील तिमुरे भागात या महाप्रवाहाचा पहिला तडाखा बसला आणि त्यानंतर प्रवाहाच्या दिशेने (खालील भागात) त्याने प्रचंड विध्वंस घडवून आणला.

बचाव पथकांनी शोधकार्य पुन्हा सुरू केल्याने आणि आणखी मृतदेह सापडत असल्याने मृतांचा आकडा वाढू शकतो, असे नेपाळ पोलिसांनी सांगितले. “हा आकडा वाढेल, कारण आम्ही शोधकार्य पुन्हा सुरू केले आहे आणि आणखी मृतदेह सापडण्याची शक्यता आहे,” असे नेपाळ पोलिसांचे प्रवक्ते अबी नारायण काफ्ले यांनी रॉयटर्सला सांगितले.

चीनच्या सरकारी प्रसारक वाहिनी ‘सीसीटीव्ही’च्या (CCTV) माहितीनुसार, तिबेटच्या ग्यिरोंग (Gyirong) काउंटीमध्ये २६० परदेशी नागरिकांसह ५५८ लोक बेपत्ता झाल्याचे वृत्त आहे. नेपाळ सीमेवरील ग्यिरोंग बंदरावर चिखलाचा लोंढा (मडस्लाईड) आल्यानंतर किमान तिघांचा मृत्यू झाला आणि २६५ जण बेपत्ता झाले, अशी माहिती चिनी अधिकाऱ्यांनी रॉयटर्सला दिली.

ही आपत्ती हिमालयातील अशा खडतर प्रदेशातून गेली जो ट्रेकर्स (पदभ्रमण करणारे) आणि ल्हासा व काठमांडू दरम्यान प्रवास करणाऱ्या भाविकांमध्ये लोकप्रिय आहे. सोशल मीडियावरील अनेक व्हिडिओंमध्ये सीमावर्ती भागात पाण्याचे प्रचंड लोंढे आणि मलबा वाहून जाताना दिसत होता, तर प्रवाहाच्या दिशेने असलेली घरे, रस्ते आणि वीज प्रकल्प वाहून गेले किंवा त्यांचे नुकसान झाले.

नेपाळी अधिकाऱ्यांच्या प्राथमिक अहवालांनुसार, या भागात झालेल्या भूकंपामुळे हिमनदीचा (ग्लेशियर) खालचा भाग कोसळला असावा आणि त्यामुळे हा पूर आला असावा.

नेपाळच्या पूर अंदाज विभागाने सांगितले की, रसुवा किंवा नुवाकोटमध्ये आणखी एखादा मोठा पूर येण्याची शक्यता दर्शवणारी कोणतीही विश्वसनीय माहिती नाही; मात्र पावसामुळे नदीच्या पाणी पातळीत थोडी वाढ होऊ शकते.

नेपाळला लागून असलेल्या बिहार राज्यालाही सतर्कतेचा इशारा देण्यात आला असून, अधिकारी पाणी पातळी आणि पूर परिस्थितीवर लक्ष ठेवून आहेत. आज सकाळी परिस्थिती काही प्रमाणात स्थिरावली; वाल्मिकीनगर बॅरेजमधून होणारा पाण्याचा विसर्ग (डिस्चार्ज) मध्यरात्रीच्या १.५ लाख क्युसेकवरून कमी होऊन ८८,००० क्युसेकवर आला.

या आपत्तीनंतर भारताने नेपाळला दिली जाणारी मानवतावादी मदत वाढवली आहे.

परराष्ट्र मंत्री एस. जयशंकर यांनी गुरुवारी सांगितले की, ३७.५ टन मानवतावादी मदत, आपत्ती निवारण साहित्य, औषधे आणि अन्नाची पाकिटे घेऊन जाणारे दुसरे विमान नेपाळसाठी रवाना झाले आहे.

भारताने बुधवारी रात्री लष्करी मदत घेऊन जाणारे पहिले विमान पाठवले होते. भारतीय हवाई दलाच्या सी-१३०जे (C-130J) विमानाद्वारे १० टन आपत्कालीन साहित्य पाठवण्यात आले होते; यामध्ये तात्पुरते निवारे, ब्लँकेट्स, स्वच्छता किट्स, सौर दिवे आणि अत्यावश्यक औषधांचा समावेश होता.

बुधवारी, काठमांडू येथील भारतीय दूतावासाने या अचानक आलेल्या पुरामुळे बाधित झालेल्या भारतीय नागरिकांच्या मदतीसाठी आणि माहितीसाठी आपत्कालीन क्रमांक जारी केले. ‘एक्स’ (X) वरील एका पोस्टमध्ये नमूद केले आहे की, लोक +977 985 131 6807 किंवा +977 970 910 7500 या क्रमांकांवर संपर्क साधू शकतात.

‘एक्स’ वरील आणखी एका पोस्टमध्ये म्हटले आहे की, “नेपाळमध्ये आलेल्या अचानक पुरामुळे (flash floods) बाधित झालेल्या भारतीय नागरिकांच्या तातडीच्या सुटकेसाठी आणि मदतीसाठी भारतीय दूतावास नेपाळ सरकारच्या संबंधित अधिकाऱ्यांच्या सतत संपर्कात आहे.”

नेपाळ पर्यटन मंडळानेही मदतीसाठी काही क्रमांक जारी केले आहेत; यामध्ये टोल-फ्री आपत्कालीन क्रमांक १२३४, हॉटलाइन ११४४ आणि पर्यटक पोलिसांचा क्रमांक ९८५१२८९४४५ यांचा समावेश आहे.

बीजिंगमधील भारतीय दूतावासानेही एक हेल्पलाइन क्रमांक (००८६ १८५ १४२८ ४९०५) जारी केला आहे, ज्यावर व्हॉट्सॲपद्वारे संपर्क साधता येईल.

नेपाळचे पंतप्रधान बालेन्द्र शाह यांनी गुरुवारी सकाळी पूरग्रस्त नुवाकोटला रस्तेमार्गाने भेट दिली आणि नुकसानीची प्रत्यक्ष पाहणी केली.

नेपाळच्या पंतप्रधानांच्या कार्यालयाने दिलेल्या माहितीनुसार, शाह बाधित आणि आसपासच्या परिसराची पाहणी करतील; तसेच तातडीची मदत, पुनर्बांधणी आणि बंद पडलेली पायाभूत सुविधांची यंत्रणा पुन्हा सुरू करण्याबाबत चर्चा करण्यासाठी स्थानिक प्रशासक, सुरक्षा अधिकारी आणि लोकप्रतिनिधींची भेट घेतील.

अधिकारी नुकसानीची व्याप्ती तपासत असताना आणि बेपत्ता असलेल्यांचा शोध घेत असताना, बाधित भागांमध्ये बचाव आणि मदत कार्य सुरूच राहिले.

सर्वाधिक फटका बसलेल्या जिल्ह्यांमध्ये, भारताने पुरवलेले तंबू, अन्न आणि इतर आपत्कालीन साहित्य हेलिकॉप्टरद्वारे खाली टाकले जात असल्याचे नेपाळ लष्कराचे प्रवक्ते राजा राम बस्नेत यांनी सांगितले.

बचाव कार्यात ५,००० हून अधिक लष्करी आणि पोलीस कर्मचारी सहभागी झाले असून, गुरुवारी १२५ जणांना (ज्यामध्ये २० परदेशी नागरिकांचा समावेश आहे) सुरक्षित बाहेर काढण्यात आले, असे बस्नेत यांनी सांगितले.

Exit mobile version