अहमदाबाद आणि मुंबई दरम्यान धावणाऱ्या भारताच्या प्रस्तावित बुलेट ट्रेनच्या पहिल्या झलकचे अनावरण नवी दिल्लीतील रेल्वे मंत्रालयात करण्यात आले असून, यातून या महत्त्वाकांक्षी प्रकल्पाची एक झलक पाहायला मिळत आहे.
रेल्वे मंत्रालयाच्या इमारतीच्या गेट क्रमांक ४ वर हाय-स्पीड ट्रेनचे चित्र लावण्यात आले आहे. या प्रदर्शनात ट्रेनची रचना दर्शविण्यात आली आहे.
“देशातील पहिल्या प्रस्तावित बुलेट ट्रेनचे चित्र रेल्वे मंत्रालयात प्रदर्शित करण्यात आले आहे. हे चित्र गेट क्रमांक ४ वर लावण्यात आले आहे,” असे भारतीय रेल्वेने एका खाजगी या वृत्तसंस्थेला दिलेल्या निवेदनात सांगितले.
ही प्रस्तावित बुलेट ट्रेन भारताची पहिली हाय-स्पीड रेल्वे सेवा बनण्याची शक्यता आहे.
मुंबई-अहमदाबाद हाय-स्पीड रेल्वे कॉरिडॉर १५ ऑगस्ट २०२७ रोजी सुरू होणार आहे. एकदा कार्यान्वित झाल्यावर, ही ट्रेन या दोन प्रमुख शहरांमधील प्रवासाचा वेळ सुमारे दोन तासांपर्यंत कमी करेल अशी अपेक्षा आहे.
मुंबई-अहमदाबाद बुलेट ट्रेन प्रकल्पांतर्गत बोगद्याच्या बांधकामासाठी मुंबईच्या पूर्व उपनगरातील विक्रोळी येथे पहिले टनेल बोरिंग मशीन (टीबीएम) कटरहेड खाली उतरवण्यात आल्याचे राष्ट्रीय हाय स्पीड रेल कॉर्पोरेशन लिमिटेडने (एनएचएसआरसीएल) सांगितल्यानंतर दुसऱ्याच दिवशी, भारताच्या पहिल्या बुलेट ट्रेनची पहिली झलक समोर आली.
एनएचएसआरसीएलच्या एका अधिकृत प्रसिद्धीपत्रकानुसार, रविवारी खाली उतरवण्यात आलेले १३.६ मीटर व्यासाचे आणि ३५० टन वजनाचे हे कटरहेड, हाय-स्पीड रेल कॉरिडॉर प्रकल्पासाठी टीबीएमच्या मुख्य शील्डच्या प्राथमिक जोडणीचा अंतिम टप्पा आहे.
२१ किलोमीटर लांबीच्या मुंबई बोगद्याच्या १६ किलोमीटरच्या भागाच्या बांधकामासाठी प्रत्येकी ३,००० टनांपेक्षा जास्त वजनाची दोन टीबीएम यंत्रे जोडली जात आहेत. या टप्प्यात ठाणे खाडीखालून जाणाऱ्या ७ किलोमीटर लांबीच्या समुद्राखालील बोगद्याचा समावेश आहे, जो भारतातील पहिला समुद्राखालील रेल्वे बोगदा असेल, असेही या प्रसिद्धीपत्रकात म्हटले आहे.
देशात रेल्वे बोगद्याच्या बांधकामासाठी आतापर्यंत वापरण्यात आलेली ही टीबीएम (TBM) सर्वात मोठी यंत्रे आहेत. बुलेट ट्रेन कॉरिडॉरच्या अप आणि डाउन दोन्ही लाईन्स सामावून घेण्याइतका मोठा एकच बोगदा खोदण्यासाठी कटरहेडची रचना करण्यात आली आहे. ३५० टन वजनाचा हा भाग पाच वेगवेगळ्या खेपांमध्ये बांधकामस्थळी आणण्यात आला आणि सुमारे १,६०० किलो उच्च-सुस्पष्टता वेल्डिंगचा वापर करून तो जोडण्यात आला,” असे एनएचएसआरसीएलच्या (NHSRCL) एका निवेदनात म्हटले असल्याचे आणखी एका वृत्तसंस्थेने सांगितले.
या प्रसिद्धीपत्रकानुसार, विक्रोळी ते वांद्रे कुर्ला कॉम्प्लेक्स (बीकेसी) पर्यंतचा अंदाजे ६ किलोमीटर लांबीचा पट्टा टीबीएमचा वापर करून खोदण्यात येईल. बीकेसी येथील बांधकाम सुरू असलेल्या मुंबई बुलेट ट्रेन स्टेशनपर्यंत पोहोचण्यापूर्वी हा बोगदा दाट लोकवस्तीच्या शहरी भागांमधून आणि मिठी नदीखालून जाईल.