इराणचे सर्वोच्च नेते, अयातुल्ला अली खामेनी, रविवारी आशियामध्ये केंद्रित असलेल्या नवीन जागतिक व्यवस्थेसाठी लढत असल्याचे दिसून आले, त्यांनी म्हटले की त्यांचा देश आणि चीन एकत्रितपणे प्रादेशिक तसेच जागतिक शक्ती समीकरणाला आकार देण्याची क्षमता आहे.
“इराण आणि चीन हे आशियाच्या दोन्ही बाजूंना प्राचीन संस्कृती असलेले दोन देश आहेत ज्यांच्याकडे प्रदेश आणि जगात परिवर्तन घडवून आणण्याची शक्ती आहे,” खामेनी यांनी X (पूर्वीचे ट्विटर) वर पोस्ट केले, ते पुढे म्हणाले, “सामरिक भागीदारी कराराच्या सर्व विविध आयामांची अंमलबजावणी केल्याने यासाठी मार्ग मोकळा होईल”.
चीनच्या तियानजिन येथे होणाऱ्या वार्षिक शांघाय सहकार्य संघटनेच्या (एससीओ) २५ व्या शिखर परिषदेच्या पार्श्वभूमीवर खामेनी यांचे हे विधान आले आहे. या परिषदेत इराण देखील सहभागी होणार आहे आणि यजमान देश आणि इतर सदस्य राष्ट्रांसह भू-राजकीय मुद्द्यांवर, द्विपक्षीय संबंधांवर आणि संरक्षण सहकार्यावर चर्चा करण्याची अपेक्षा आहे.
L’Iran et la Chine, deux civilisations anciennes aux extrémités de l’Asie, ont le pouvoir de transformer la région et le monde. La mise en œuvre de leur accord de partenariat stratégique dans toutes ses dimensions contribuera à ouvrire la voie à cette transformation. https://t.co/Ms4f2gLcwP
— Ayatollah Khamenei (@fr_Khamenei) August 31, 2025
जागतिक शक्ती केंद्रात बदल घडवून आणण्याचे खामेनी यांचे स्पष्ट आवाहन अधिक महत्त्वाचे आहे कारण चीन, भारत आणि रशियासारखे प्रमुख एससीओ सदस्य अमेरिकेच्या कर गुन्ह्यावर आणि मॉस्कोशी व्यापार करणाऱ्या देशांवर ट्रम्पने जाहीर केलेल्या पुढील निर्बंधांवर मोठ्या प्रमाणात चर्चा करण्याची शक्यता आहे.
उल्लेखनीय म्हणजे, डोनाल्ड ट्रम्पने भारतीय वस्तूंवर ५० टक्के कर लादण्याची घोषणा केली आहे, याचे कारण रशियाकडून कच्च्या तेलाची आयात सुरू ठेवणे, हे पाऊल मॉस्कोला आर्थिकदृष्ट्या वेगळे करण्याचे उद्दिष्ट असल्याचे दिसून येते.
वॉशिंग्टननेही तेहरानविरुद्ध अशाच प्रकारची कारवाई जाहीर केली.
१ मे रोजी डोनाल्ड ट्रम्पने घोषणा केली की ते इराणी तेल किंवा पेट्रोकेमिकल उत्पादने खरेदी करणाऱ्या कोणत्याही देशावर किंवा संस्थेवर दुय्यम निर्बंध लादतील. या उपाययोजनांमुळे त्या संस्थांना अमेरिकेसोबत व्यवसाय करण्यास मनाई आहे, ज्यामुळे इराणच्या निर्यात बाजारपेठांना लक्ष्य करून त्याच्यावर आर्थिक दबाव वाढेल.
फेब्रुवारीच्या सुरुवातीला, डोनाल्ड ट्रम्प यांनी इराणविरुद्ध “जास्तीत जास्त दबाव मोहीम” पुन्हा सुरू केली, ज्यामध्ये तेहरानची तेल निर्यात जवळजवळ शून्यावर आणणे आणि विद्यमान निर्बंध सवलती रद्द करणे या उद्देशाने आक्रमक आर्थिक निर्बंधांचा समावेश होता.
या धोरणात इराणला वाटाघाटी करण्यास भाग पाडण्यासाठी पुढील निर्बंध आणि लष्करी कारवाईच्या धमक्यांचाही समावेश होता.
दुसरीकडे, अलिकडच्या काळात चीन आर्थिक आघाडीवर अमेरिकेचा सर्वात मोठा स्पर्धक म्हणून उदयास आला आहे. जगातील दोन सर्वात मोठ्या अर्थव्यवस्था अनेकदा आर्थिक संघर्षात सापडल्या आहेत.
अलीकडेच, ट्रम्प यांनी चिनी आयातीवर १४५ टक्के दर जाहीर केले, परंतु ते ९० दिवसांसाठी स्थगित ठेवले.
तथापि, दोन्ही देशांमधील व्यापार वाटाघाटी अजूनही सुरू आहेत आणि कोणतीही मोठी प्रगती जवळ येत नाही.