दलाई लामा यांच्या कार्यालयाने रविवारी माध्यमांच्या काही विभागांमध्ये आणि सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मवर पसरलेल्या दाव्यांचे ठामपणे खंडन केले, ज्यात तिबेटी आध्यात्मिक नेत्याला दोषी लैंगिक गुन्हेगार जेफ्री एपस्टीनशी जोडण्याचा प्रयत्न केला जात होता. दलाई लामा यांच्या कार्यालयाने सांगितले की, तिबेटी नेत्याने एपस्टीनला कधीही भेटलेले नाही.
८ फेब्रुवारी रोजी जारी केलेल्या एका प्रसिद्धीपत्रकात कार्यालयाने म्हटले आहे: “‘एपस्टीन फाइल्स’ संबंधी काही अलीकडील माध्यमांतील अहवाल आणि सोशल मीडिया पोस्ट्स परमपूज्य दलाई लामा यांना जेफ्री एपस्टीनशी जोडण्याचा प्रयत्न करत आहेत.”
“आम्ही निःसंदिग्धपणे पुष्टी करतो की परमपूज्य दलाई लामा यांनी जेफ्री एपस्टीनला कधीही भेटलेले नाही किंवा परमपूज्य यांच्या वतीने कोणालाही त्याच्याशी भेटण्याची किंवा संवाद साधण्याची परवानगी दिलेली नाही,” असेही त्यात जोडले आहे.
जेफ्री एपस्टीनशी संबंधित सामग्रीचा भाग म्हणून अमेरिकन अधिकाऱ्यांनी जारी केलेल्या कागदपत्रांमध्ये दलाई लामा यांचे नाव दिसले, असे अहवाल, ज्यात चिनी सरकारी माध्यमांचाही समावेश होता, समोर आल्यानंतर हे स्पष्टीकरण आले आहे.
गेल्या महिन्यात, अमेरिकेच्या न्याय विभागाने फाइल्सचा नवीनतम संच सार्वजनिक केला — ज्यात या बदनाम आर्थिक गुन्हेगाराच्या तपासाशी संबंधित लाखो पानांची कागदपत्रे, छायाचित्रे आणि व्हिडिओ होते.
या कागदपत्रांमध्ये दलाई लामा यांचे नाव अनेक वेळा आले आहे. तथापि, एएफपीच्या एका अहवालात नमूद केले आहे की, बौद्ध नेते आणि एपस्टीन यांच्यातील कोणत्याही भेटीचा किंवा संवादाचा कोणताही संदर्भ त्यात आढळला नाही.
फाइल्समध्ये एखाद्या व्यक्तीच्या नावाचा केवळ उल्लेख असणे, याचा अर्थ आपोआपच काही गैरकृत्य केले आहे असा होत नाही.
९० वर्षीय दलाई लामा १९५९ मध्ये चिनी राजवटीविरुद्धचा उठाव अयशस्वी झाल्यानंतर ल्हासातून पळून गेल्यापासून धर्मशाळेत निर्वासित म्हणून राहत आहेत. बीजिंग त्यांना फुटीरतावादी मानते, हा आरोप ते नाकारतात आणि म्हणतात की ते तिबेटी लोकांसाठी अधिक स्वायत्तता मिळवू इच्छितात.
चिनी सरकारी प्रसारक चायना ग्लोबल टेलिव्हिजन नेटवर्क (CGTN) ने यापूर्वी दावा केला होता की दलाई लामा यांचे नाव कागदपत्रांमध्ये किमान १६९ वेळा आले आहे. त्यांनी एका अज्ञात प्रेषकाच्या ईमेलचा हवाला दिला, ज्याने एपस्टीनला सांगितले होते की तो एका कार्यक्रमाला उपस्थित राहण्याचा विचार करत आहे, जिथे दलाई लामा उपस्थित राहण्याची अपेक्षा होती.
चिनी नेटवर्कने उल्लेख केलेल्या संदेशात म्हटले होते: “सुमारे एक महिन्यापूर्वी मी तुम्हाला बेटावर ज्या कार्यक्रमाबद्दल सांगितले होते, तिथे दलाई लामा येत आहेत आणि त्यांना भेटण्यासाठी मला तिथे जायचे आहे. पण जर तुम्हाला आज माझी मदत लागली तर मी हा कार्यक्रम वगळू शकेन.”
त्यानंतरच्या एका मेलमध्ये, प्रेषकाने लिहिले: “आता दलाई लामा यांच्यासोबतच्या कार्यक्रमाला जात आहे.” तथापि, त्या व्यक्तीने जगभरातील असंख्य सार्वजनिक कार्यक्रमांना उपस्थित राहिलेल्या तिबेटी नेत्याची प्रत्यक्ष भेट घेतली होती किंवा त्यांना पाहिले होते, याचा कोणताही पुरावा नव्हता.
या प्रकरणाशी संबंध जोडण्याच्या प्रयत्नांवर प्रतिक्रिया देताना, केंद्रीय अल्पसंख्याक व्यवहार मंत्री किरेन रिजिजू यांनी ‘एक्स’वर सांगितले की, दलाई लामांसारख्या आदरणीय संस्थेला अशा वादांमध्ये सहजपणे ओढले जाऊ नये.
“पवित्र संस्थेला नुकसान पोहोचवण्याच्या उद्देशाने ‘दलाई लामा’ या आदरणीय संस्थेला ‘एपस्टीन फाइल्स’ किंवा इतर कोणत्याही प्रकरणांशी सहजपणे जोडले जाऊ नये. आपण अनैतिक जीवनशैली, हुकअप संस्कृती आणि अपारंपरिक संबंधांचे बळी बनू नये,” असे त्यांनी लिहिले.
जेफ्री एपस्टीनला २००८ मध्ये अल्पवयीन मुलीला वेश्याव्यवसायासाठी प्रवृत्त केल्याबद्दल दोषी ठरवण्यात आले होते. लैंगिक तस्करीच्या आरोपांवर खटल्याची वाट पाहत असताना, २०१९ मध्ये तुरुंगातच त्याने आत्महत्या केली.
