Marathi e-Batmya

नेपाळ मध्ये आलेल्या पुराला फ्लॅश फ्लड का संबोधलं जातय?

Editor

तिबेट सीमेजवळील नेपाळच्या उत्तरेकडील रसुवा जिल्ह्यात आलेल्या विनाशकारी अचानक आलेल्या पुरामुळे, या हिमालयीन राष्ट्राची अचानक आणि विनाशकारी पुरांप्रति असलेली अत्यंत असुरक्षितता पुन्हा एकदा अधोरेखित झाली आहे.

पुराच्या पाण्याने घरे, वाहने, पूल आणि पायाभूत सुविधांची ठिकाणे वाहून नेल्यामुळे किमान ५५ लोकांचा मृत्यू झाला आहे आणि १३३ भारतीय अद्याप बेपत्ता आहेत. दरम्यान, पाणी नदीच्या खालच्या दिशेने वाहत असल्याने बिहारमधील प्रशासनालाही सतर्कतेचा इशारा देण्यात आला आहे.

काही तासांत किंवा दिवसांत येणाऱ्या सामान्य पुराच्या विपरीत, अचानक येणारा पूर (फ्लॅश फ्लड) म्हणजे पाण्याचा एक वेगवान आणि अचानक आलेला प्रवाह असतो, जो अनेकदा कोणतीही पूर्वसूचना न देता येतो.

मुसळधार पाऊस, ढगफुटी, भूस्खलनामुळे नदीचा प्रवाह अडवून तो मोकळा होणे किंवा हिमनदीतील सरोवर अचानक फुटल्याने पूर येऊ शकतो. डोंगराळ प्रदेशात, पाणी अरुंद दऱ्यांमधून वेगाने खाली वाहते, ज्यामुळे त्याचा वेग आणि विनाशकारी शक्ती वाढते.

रसुवा येथील आपत्ती विशेषतः असामान्य वाटते, कारण नेपाळच्या पूर अंदाज विभागाने म्हटले आहे की जिल्ह्यातील मुसळधार पाऊस हे एकमेव कारण असण्याची शक्यता कमी आहे. तथापि, उपग्रहाद्वारे घेतलेल्या छायाचित्रांमधून तिबेटच्या बाजूला लक्षणीय पाऊस झाल्याचे दिसून आले आहे.

या आपत्तीत हिमनदी सरोवराच्या उद्रेकामुळे आलेल्या पुराचा (GLOF) काही वाटा आहे का, याचाही तपास अधिकारी करत आहेत.
नेपाळच्या भौगोलिक रचनेमुळे अशा घटना घडण्याची शक्यता खूप जास्त आहे. हा देश तरुण आणि भूवैज्ञानिकदृष्ट्या सक्रिय असलेल्या हिमालयात वसलेला आहे, जिथे तीव्र उतारांमुळे हजारो वेगाने वाहणाऱ्या नद्या उगम पावतात.

मुसळधार मान्सूनचा पाऊस अरुंद दऱ्यांमध्ये वेगाने जमा होऊ शकतो, ज्यामुळे तुलनेने लहान ओढे खवळलेल्या प्रवाहात बदलतात.
हवामान बदलामुळे धोक्याची आणखी एक पातळी वाढत आहे. हिमालयातील हिमनद्या मागे सरकत आहेत, ज्यामुळे बर्फ आणि खडकांच्या नाजूक नैसर्गिक भिंतींनी रोखून धरलेली विस्तारणारी हिमनदी सरोवरे मागे राहत आहेत.

भूस्खलन, हिमस्खलन किंवा पाण्याचा अचानक झालेला प्रवाह या अडथळ्यांना अस्थिर करू शकतो, ज्यामुळे मोठ्या प्रमाणात पाणी खालील बाजूस वाहून जाते.

भोटे कोशी नदी, जिथे ही ताजी आपत्ती घडली, तिबेटमध्ये उगम पावते आणि नेपाळमधून वेगाने वाहत जाऊन त्रिशुली नदी प्रणालीला मिळते.

हे पाणी अखेरीस गंडक नदीमार्गे भारतात पोहोचते, याचा अर्थ हिमालयाच्या उंच पर्वतरांगांमधील एखादी आपत्ती त्वरीत आंतरराष्ट्रीय धोका बनू शकते.

या प्रदेशाने यापूर्वीही अशाच प्रकारच्या विध्वंसाचा सामना केला आहे. गेल्या वर्षीच्या भोटे कोशीच्या प्राणघातक पुरामुळे नेपाळ आणि चीनला जोडणारा एक पूल वाहून गेला होता आणि नंतर त्याचा संबंध तिबेटमधील एका हिमपृष्ठावरील सरोवराच्या पाण्याचा निचरा करण्याशी जोडला गेला.

यावेळी, गावे, तिमुरे सीमावर्ती बाजारपेठ, रस्ते, पूल आणि जलविद्युत पायाभूत सुविधा पुन्हा उद्ध्वस्त झाल्या आहेत. पाण्याची पातळी वाढल्यामुळे बचाव हेलिकॉप्टरना उतरण्यासाठी अडचणी येत आहेत.

नेपाळसाठी, अचानक येणारे पूर हे एक वाढते आव्हान बनत आहे, जिथे पर्वत, मान्सूनचे हवामान, अस्थिर भूभाग आणि वाढते तापमान हे घटक एकत्र येऊन काही मिनिटांत आपत्ती निर्माण करू शकतात.

Exit mobile version