बारा वर्षांपूर्वी, ‘रांझणा’ ने अनेकांना अश्रू अनावर केले. आनंद एल राय यांच्या २०१३ च्या क्लासिक चित्रपटातील शेवटच्या, हृदयद्रावक क्षणांमध्ये, कुंदन, ज्याची भूमिका सदैव तेजस्वी धनुषने केली होती, तो हॉस्पिटलच्या बेडवर निश्चल पडून होता, त्याने प्रेमासाठी सर्वस्व अर्पण केले होते. त्याचा मृत्यू केवळ एका पात्राचा अंत नव्हता; तो निरागसतेचा, अव्यक्त प्रेमाचा, बॉलीवूडच्या हृदयद्रावक अविस्मरणीय बनवणाऱ्या सर्व ‘काही-तर’चा अंत होता. पण आता, चित्रपटापेक्षाही नाट्यमय वळणावर, कुंदन परतला आहे.
चित्रपटाच्या प्रादेशिक शीर्षक ‘अंबिकापती’ अंतर्गत तामिळनाडूमध्ये प्रदर्शित होणाऱ्या या बदललेल्या क्लायमॅक्समध्ये कुंदन मरण्याऐवजी जागे होतो आणि त्याचे मित्र अश्रूंनी भरलेले हास्य पाहत असतात. नवीन शेवटाची प्रेक्षकांनी टिपलेली क्लिप आता व्हायरल झाली आहे.
कुंदन बनारसच्या गल्ल्यांमध्ये त्याच्या बालपणीच्या शेजारी फिरत असताना, त्याच्या आयुष्यातील कडू-गोड कविता पुन्हा जिवंत करत असल्याचे स्वप्नवत दृश्य या मालिकेत पुढे चालू आहे. हे शुद्ध जुनाट अनुभव आहे, सेपिया टोन आणि हृदयविकारात बुडलेले आहे आणि अनेक प्रेक्षकांसाठी विचित्रपणे बरे करणारे आहे.
दक्षिण भारतात, जिथे धनुष एका दंतकथेपेक्षा कमी नाही, तेथे या आवृत्तीने थिएटरमध्ये धुमाकूळ घातला आहे. चाहते जयजयकार करत आहेत, रडत आहेत आणि पुन्हा एकदा जादू पुन्हा जगत आहेत.
पण प्रत्येकजण टाळ्या वाजवत नाही.
मूळ उत्कृष्ट कृती तयार करणारे दिग्दर्शक आनंद एल राय यांनी एआय-एडिट केलेल्या आवृत्तीचा तीव्र निषेध केला आहे. “त्यात माझा कोणताही सहभाग नव्हता,” असे त्यांनी सोशल मीडियावर म्हटले आहे. “हा आम्ही बनवलेला चित्रपट नाही. हा सर्जनशीलतेचा मृत्यू आहे,” राय यांनी पोस्ट केले.
एका वृत्तपत्राच्या संकेतस्थळाला दिलेल्या निवेदनात त्यांनी म्हटले आहे की, “एआय हे भविष्य आहे. ते सर्वांनाच माहिती आहे. पण नंतर भविष्यासाठी किंवा वर्तमानासाठी त्याचा वापर करा. भूतकाळाचे विकृतीकरण करण्यासाठी त्याचा वापर करू नका!”
चित्रपटामागील प्रॉडक्शन हाऊस इरॉस इंटरनॅशनल, एडिटच्या बाजूने आहे. पूर्ण कायदेशीर हक्कांचा दावा करत, त्यांनी विकसित होत असलेल्या तंत्रज्ञानाचा आणि प्रेक्षकांच्या सहभागाचा स्वीकार करण्याच्या दिशेने एक पाऊल म्हणून एआय बदलाचे समर्थन केले.
काही लोकांना नवीन शेवट पाहून बरे वाटले, तर अनेकांना ओजी आवृत्तीशी गोंधळ घालण्यात आनंद झाला नाही. “मी असे म्हणत नाही की नवीन क्लायमॅक्स सर्वोत्तम आहे, परंतु तो पाहून मला काही आनंद झाला,” असे एका वापरकर्त्याने एक्स वर लिहिले. दुसऱ्या वापरकर्त्याने एआय एडिटशी असहमत होऊन पोस्ट केले की, “ते भयानक दिसत होते आणि ते किती आनंददायी शेवट होते? जर तुम्हाला चित्रपट समजला असेल तर मूळ चित्रपटाचा शेवट आनंददायी होता. परंतु या एआय बकवासमुळे तुमचे मेंदू कुजले आहेत, म्हणून तुम्हाला ते समजणार नाही.”
“काव्यात्मक जाण हरवली आहे,” एका नेटिझनने लिहिले. काही वापरकर्त्यांनी असेही निदर्शनास आणून दिले की कुंदनचे पुनरुत्थान झाले कारण धनुष आणि कृती सॅनन अभिनीत ‘तेरे इश्क में’ हा आध्यात्मिक सिक्वेल या वर्षाच्या अखेरीस येणार आहे.