गेल्या काही आठवड्यात सोने आणि चांदीच्या किमतीत लक्षणीय वाढ झाली आहे, जी देशांतर्गत आणि आंतरराष्ट्रीय स्तरावर नवीन उंची गाठत आहे. या तेजीचे प्रमुख कारण म्हणजे अमेरिकन डॉलरची कमकुवतपणा, अपेक्षेपेक्षा कमी ग्राहक किंमत निर्देशांक (CPI) डेटा आणि अमेरिका आणि भारत या दोन्ही देशांमध्ये व्याजदर कपातीची अपेक्षा आहे.
जतिन त्रिवेदी, उपाध्यक्ष संशोधन विश्लेषक – कमोडिटी आणि चलन, एलकेपी LKP सिक्युरिटीज, यांनी अधोरेखित केले की “सोने आणि चांदीने साप्ताहिक वाढ नोंदवली, ज्याला डॉलरची १०३.७५ पेक्षा कमी कमजोरी आणि अपेक्षेपेक्षा कमी सीपीआय CPI डेटामुळे पाठिंबा मिळाला, ज्यामुळे अमेरिका आणि भारत दोन्हीमध्ये व्याजदर कपातीची अपेक्षा बळकट झाली.”
टॅरिफबद्दल सुरू असलेल्या चर्चेमुळे बाजारातील अस्थिरता कायम राहण्याची अपेक्षा आहे, संभाव्य निराकरणामुळे या मौल्यवान धातूंमध्ये नफा बुकिंग होण्याची शक्यता आहे.
एसएस वेल्थस्ट्रीटच्या संस्थापक सुगंधा सचदेवा यांनी सांगितल्याप्रमाणे, सोन्या-चांदीच्या किमतीत वाढ अनेक महत्त्वाच्या घडामोडींमुळे होऊ शकते. आर्थिक अनिश्चितता, अमेरिकन डॉलरमधील कमकुवतपणा, अमेरिकन फेडरल रिझर्व्हकडून दर कपातीची अपेक्षा, जगभरातील मध्यवर्ती बँकांची सोन्याची खरेदी आणि गुंतवणूकदारांचे इक्विटीजकडून सोन्याकडे वळणे हे प्राथमिक घटक असल्याचे तिने नमूद केले.
अमेरिकेच्या आर्थिक धोरणांमुळे, विशेषतः चढ-उतार होणाऱ्या टॅरिफ निर्णयांमुळे, जागतिक व्यापारातील चिंता वाढल्या आहेत, ज्यामुळे सुरक्षित आश्रयस्थान म्हणून सोन्याचे आकर्षण वाढले आहे.
सोन्याच्या किमतीतील तेजीवर परिणाम करणारा एक महत्त्वाचा घटक म्हणजे यूएस फेडरल रिझर्व्हकडून दर कपातीची अपेक्षा. महागाई वाचन, म्हणजेच सीपीआय आणि उत्पादक किंमत निर्देशांक (पीपीआय) अपेक्षेपेक्षा कमी येत असल्याने, जूनच्या सुरुवातीला फेडरल रिझर्व्ह दर कमी करू शकते यावर एकमत वाढत आहे. फेब्रुवारीचा कोर सीपीआय ०.२% वर नोंदवला गेला, जो ०.३% च्या अंदाजापेक्षा कमी होता, तर वर्ष-दर-वर्ष सीपीआय मागील वर्षीच्या ३.०% वरून २.८% पर्यंत कमी झाला. परिणामी, अमेरिकन डॉलर निर्देशांक वर्षानुवर्षे ४% पेक्षा जास्त घसरला आहे, ज्यामुळे सोने हा गुंतवणूकीचा अधिक आकर्षक पर्याय बनला आहे.
याव्यतिरिक्त, सध्याच्या सोन्याच्या तेजीत मध्यवर्ती बँकांची भूमिका दुर्लक्षित करता येणार नाही. जागतिक मध्यवर्ती बँकांनी गेल्या तीन वर्षांत सातत्याने सोने खरेदी केले आहे, दरवर्षी १,००० टनांपेक्षा जास्त सोने मिळवले आहे. हा ट्रेंड वाढला आहे, विशेषतः २०२२ मध्ये युक्रेनवरील आक्रमणाला प्रतिसाद म्हणून पाश्चात्य राष्ट्रांनी रशियावर आर्थिक निर्बंध लादल्यानंतर.
एसएस वेल्थस्ट्रीटचे सचदेवा यांनी नमूद केले की, “येत्या आठवड्यात, बाजारातील सहभागी फेड, बँक ऑफ इंग्लंड आणि बँक ऑफ जपानच्या धोरण बैठकींसोबतच अमेरिकेच्या प्रमुख किरकोळ विक्री डेटा आणि डॉलर निर्देशांक हालचालींवर लक्ष ठेवतील.” चालू असलेल्या टॅरिफ युद्ध किंवा रशिया-युक्रेन युद्धबंदीवरील अद्यतनांसह कोणत्याही भू-राजकीय घडामोडी, सुरक्षित-आश्रयस्थान म्हणून सोन्याच्या स्थितीवर लक्षणीय परिणाम करू शकतात.
तांत्रिक आघाडीवर, सोन्याने आधीच लक्षणीय प्रतिकार पातळी ओलांडली आहे. सचदेवा यांच्या मते, “सोन्याने आधीच प्रति औंस $२,९३० आणि प्रति १० ग्रॅम ८६,६०० रुपयांचा टप्पा ओलांडला आहे आणि जर किंमती प्रति औंस $३,००० आणि प्रति १० ग्रॅम ८९,५०० रुपयांच्या आसपास राहिल्या तर ते प्रति औंस $३,०५० च्या दिशेने जाण्याची शक्यता आहे.”
तथापि, तिने इशारा दिला आहे की नफा-वसुली किंवा थकवा या पातळींजवळ येऊ शकतो, किमान अल्पावधीत तरी. सराफा बाजारातील या तेजीच्या ट्रेंडमुळे चांदीच्या किमतींवरही परिणाम झाला आहे, ज्यांनी स्थानिक पातळीवर एक नवीन शिखर गाठले आहे, MCX चांदीचा दर प्रति किलो १,०१,९९९ रुपयांवर पोहोचला आहे.
