शनिवारी, नागरी उड्डाण मंत्रालयाची चौकशी करणारी शाखा असलेल्या विमान अपघात तपास ब्युरो (AAIB) ने दिवंगत उपमुख्यमंत्री अजित पवार यांच्याशी संबंधित विमान अपघाताबाबत २२ पानांचा प्राथमिक अहवाल प्रसिद्ध केला. अहवालात कमी दृश्यमानता, VFR (व्हिज्युअल फ्लाइट रूल्स) चे संभाव्य उल्लंघन आणि बारामतीच्या अनियंत्रित विमानतळावरील सुरक्षा त्रुटी आणि विमान पहिल्यांदा झाडावर आदळल्याची माहिती देत अपघाताची प्राथमिक कारणे असल्याचे नमूद केले आहे.
२८ जानेवारी २०२६ रोजी, मुंबईहून बारामतीला जाणाऱ्या एका VIP नॉन-शेड्यूल विमानाने रनवे ११ वर लँडिंग करण्याचा प्रयत्न केला. पहिल्याच प्रयत्नात एक गोंधळ उडाला. दुसऱ्या प्रयत्नात, पायलटने फील्ड-इन-साईटचा अहवाल दिला, तर एटीसीने दृश्यमानता ३ किलोमीटर नोंदवली. व्हीएफआर नियमांनुसार किमान ५ किलोमीटर दृश्यमानता आवश्यक आहे. लँडिंग क्लिअरन्सनंतर काही क्षणातच, विमान धावपट्टीच्या डावीकडे सुमारे ५० मीटर अंतरावर झाडांवर आदळले आणि आग लागली, ज्यामुळे विमान पूर्णपणे नष्ट झाले. या अपघातात अजित पवार यांच्यासह पाच जणांचा मृत्यू झाला.
एएआय़बीच्या अहवालानुसार, बारामती विमानतळावर अधिकृत हवामान सुविधा उपलब्ध नाहीत. तसेच विमान लॅडींग करताना ते पहिल्यांदा झाडावर आदळल्याची माहितीही देण्यात आली असून सॅटेलाईटच्या फोटोमध्ये घटनेच्या वेळी हलके धुके असल्याचे दिसून आले. त्याच दिवशी पुणे आणि मुंबईमध्ये दृश्यमानता २०००-२५०० मीटर पर्यंत होती. फ्लाइट डेटा रेकॉर्डर (एफडीआर) मधील डेटा डाउनलोड करण्यात आला आहे आणि विश्लेषण सुरू करण्यात आले आहे, तर कॉकपिट व्हॉइस रेकॉर्डर (सीव्हीआर) थर्मल डॅमेजमुळे खराब झाले आहे. त्याचा डेटा अमेरिकन एजन्सी, नॅशनल ट्रान्सपोर्टेशन सेफ्टी बोर्ड (एनटीएसबी) च्या मदतीने पुनर्प्राप्त केला जाईल. अहवालात बारामती विमानतळ अनियंत्रित असल्याचे वर्णन केले आहे, नियमित एटीसी सुविधा नाही आणि फक्त व्हीएफआर ऑपरेशन्सना परवानगी आहे.
वैमानिकाचा अनुभव
विमानाच्या ६१ वर्षीय कॅप्टनला अंदाजे १८,८५५ तास उड्डाणाचा अनुभव होता, त्यापैकी अंदाजे २,८१५ तास लिअरजेट्सवर होते. २५ वर्षीय फर्स्ट ऑफिसरला अंदाजे २,४९० तासांचा अनुभव होता. दोघांनाही बारामती आणि अनियंत्रित एअरफील्डवर अनुभव होता. ब्रेथलायझर चाचण्या नकारात्मक आल्या आणि मृत्यूचे कारण गंभीर दुखापती आणि भाजलेल्या जखमा असल्याचे आढळून आले.
सुरक्षा शिफारसी
अहवालात डीजीसीएने व्हीएफआर ऑपरेशन्सची कडक अंमलबजावणी करावी, अनियंत्रित एअरफील्डवर हवामान आणि लँडिंग सुविधा सुधाराव्यात, नियमित ऑडिट आणि परवाना मानके कडक करावीत आणि व्हीआयपी/नॉन-शेड्यूल फ्लाइट्ससाठी सुरक्षा मानके मजबूत करावीत अशी शिफारस करण्यात आली आहे. सीव्हीआर डेटा रिकव्हरी आणि तपशीलवार तांत्रिक विश्लेषणानंतर अंतिम अहवाल जारी केला जाईल. या अहवालामुळे विमान सुरक्षा मानकांमध्ये लक्षणीय बदल होण्याची अपेक्षा आहे.