भारताने रशियन तेलाची सतत खरेदी केल्यामुळे अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी भारतीय निर्यातीवर एकूण ५०% शुल्क लादण्याच्या कार्यकारी आदेशावर स्वाक्षरी केली आहे. २१ दिवसांत प्रभावी होणारा हा उपाय, युक्रेनमधील रशियाच्या कृतींना तोंड देण्यासाठी आंतरराष्ट्रीय प्रयत्नांशी सुसंगत आहे.
पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी शुक्रवारी सांगितले की ते या वर्षाच्या अखेरीस रशियाचे अध्यक्ष व्लादिमीर पुतिन यांचे भारतात स्वागत करण्यास उत्सुक आहेत. एक्स (पूर्वीचे ट्विटर) वरील एका पोस्टमध्ये, पंतप्रधान मोदी म्हणाले की त्यांनी युक्रेनमधील परिस्थितीबद्दल अपडेट्स शेअर केल्याबद्दल राष्ट्रपती पुतिन यांचे आभार मानले.
पंतप्रधान मोदी यांनी पुढे म्हटले की, व्लादिमीर पुतिन यांच्याशी त्यांची “खूप चांगली आणि तपशीलवार चर्चा” झाली. या संभाषणात, दोन्ही नेत्यांनी भारत आणि रशियामधील द्विपक्षीय सहकार्यातील प्रगतीचाही आढावा घेतला.
Had a very good and detailed conversation with my friend President Putin. I thanked him for sharing the latest developments on Ukraine. We also reviewed the progress in our bilateral agenda, and reaffirmed our commitment to further deepen the India-Russia Special and Privileged…
— Narendra Modi (@narendramodi) August 8, 2025
दोन्ही नेत्यांनी भारत-रशिया भागीदारीच्या प्रमुख क्षेत्रांचा देखील आढावा घेतला आणि दोन्ही राष्ट्रांमधील “विशेष आणि विशेषाधिकारप्राप्त धोरणात्मक भागीदारी” अधिक मजबूत करण्याच्या त्यांच्या वचनबद्धतेची पुष्टी केली.
राष्ट्रीय सुरक्षा सल्लागार (NSA) अजित डोवाल यांनी मॉस्कोमध्ये म्हटल्याच्या एक दिवसानंतर ही घटना घडली आहे. त्यांनी मागील भारत-रशिया शिखर परिषदांना द्विपक्षीय संबंधांमध्ये ‘पाणी भरण्याचे क्षण’ म्हणून संबोधले.
अजित डोवाल द्विपक्षीय ऊर्जा आणि संरक्षण संबंधांवर महत्त्वपूर्ण चर्चा करण्यासाठी रशियाला गेले होते. नवी दिल्लीने रशियन तेल खरेदी सुरू ठेवल्यामुळे अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी भारतावर लादलेल्या अतिरिक्त २५ टक्के शुल्कावरून भारत आणि अमेरिकेतील तणावाच्या पार्श्वभूमीवर त्यांचा रशिया दौरा झाला.
अतिरिक्त शुल्कांमुळे भारतीय आयातीवरील एकूण शुल्क ५० टक्क्यांपर्यंत पोहोचते. भारताने वारंवार सांगितले आहे की रशियाकडून त्यांची ऊर्जा खरेदी राष्ट्रीय हितासाठी आणि भारतीय ग्राहकांना परवडणाऱ्या इंधनाची उपलब्धता सुनिश्चित करण्यासाठी आहे.
या वर्षाच्या सुरुवातीला, रशियाचे परराष्ट्र मंत्री सर्गेई लावरोव्ह यांनी पुष्टी केली की राष्ट्राध्यक्ष व्लादिमीर पुतिन २०२५ मध्ये भारताला भेट देतील, फेब्रुवारी २०२२ मध्ये युक्रेन संघर्ष सुरू झाल्यानंतर त्यांचा हा पहिलाच देश दौरा आहे.
एप्रिलमध्ये, लावरोव्ह यांनी सांगितले की भेटीची तयारी प्रगतीपथावर आहे, जरी त्यांनी विशिष्ट तारीख दिली नाही.
रशियाने युक्रेनवर पूर्ण आक्रमण सुरू करण्यापूर्वी, डिसेंबर २०२१ मध्ये पुतिन यांचा शेवटचा भारत दौरा झाला होता. जर आगामी दौरा २०२५ च्या उत्तरार्धात अपेक्षेप्रमाणे झाला, तर तो जवळजवळ चार वर्षांत त्यांचा पहिलाच दौरा असेल.
भारताने युक्रेनमधील रशियाच्या कृतींवर उघडपणे टीका करण्याचे टाळले आहे, त्याऐवजी संवाद आणि राजनयिकतेकडे परतण्याचा आग्रह केला आहे, असे म्हणत आहे की युद्धाद्वारे संघर्ष सोडवता येत नाही.
