गेल्या आठवड्यात चार दिवसांत जम्मू आणि काश्मीरमधील रियासी, कठुआ आणि डोडा जिल्ह्यात चार ठिकाणी दहशतवाद्यांनी केलेल्या हल्ल्यात नऊ यात्रेकरू आणि एक सीआरपीएफ जवान ठार झाला आणि सात सुरक्षा कर्मचारी आणि अनेक जखमी झाले. कठुआ जिल्ह्यात सुरक्षा दलांसोबत झालेल्या चकमकीत दोन संशयित पाकिस्तानी दहशतवादीही ठार झाले. या पार्श्वभूमीवर केंद्रीय गृहमंत्री अमित शाह यांनी सुरक्षा यंत्रणांना जम्मू विभागात क्षेत्र वर्चस्व योजना आणि शून्य-दहशतवाद योजनेद्वारे काश्मीर खोऱ्यात मिळालेल्या यशांची पुनरावृत्ती करण्याचे निर्देश दिल्याची माहिती एका वरिष्ठ सरकारी अधिकाऱ्याच्या हवाल्याने एका इंग्रजी दैनिकाच्या संकेतस्थळाने दिले.
नरेंद्र मोदी सरकार नाविन्यपूर्ण माध्यमातून जम्मू-काश्मीरमधील दहशतवाद्यांवर कारवाई करून एक आदर्श निर्माण करण्यासाठी वचनबद्ध असल्याची माहितीही या अधिकाऱ्याने दिली. या बैठकीला राष्ट्रीय सुरक्षा सल्लागार अजित डोवाल, जम्मू-काश्मीरचे लेफ्टनंट गव्हर्नर मनोज सिन्हा, केंद्रीय गृहसचिव अजय भल्ला, लष्करप्रमुख जनरल मनोज पांडे आणि लष्करप्रमुख (पदयुक्त) जनरल उपेंद्र द्विवेदी, इंटेलिजन्स ब्युरोचे संचालक तपन यांच्यासह वरिष्ठ लष्करी अधिकारी. डेका, सीआरपीएफचे महासंचालक अनिश दयाल सिंग, बीएसएफचे महासंचालक नितीन अग्रवाल, जम्मू-काश्मीरचे पोलीस महासंचालक आरआर स्वेन आणि इतर वरिष्ठ अधिकारी या बैठकीला उपस्थित होते.
सूत्रांनी सांगितले की, गृहमंत्र्यांना जम्मू आणि काश्मीरमधील प्रचलित परिस्थितीबद्दल सखोल माहिती देण्यात आली आहे, जेथे सुरक्षा दलांनी आगामी काळात दहशतवादाचा बिमोड करण्यासाठी कारवाया अधिक तीव्र करणे अपेक्षित आहे.
तसेच पंतप्रधानांच्या निर्देशानुसार दहशतवाद्यांविरोधात कारवाई केली जाईल, असे सूत्रांनी सांगितले.
पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी अशाच प्रकारची बैठक घेतल्याच्या तीन दिवसांनंतर केंद्रीय गृहमंत्री अमित शाह यांनी बैठकीचे अध्यक्षपद भूषवले जेथे त्यांनी यात्रेकरूंना घेऊन जाणाऱ्या बसवर झालेल्या हल्ल्यासह दहशतवादी घटनांनंतर दहशतवादविरोधी क्षमतांचा संपूर्ण सशस्त्र बल तैनात करण्याचे निर्देश दिले. .
तत्पूर्वी १४ जून रोजी झालेल्या बैठकीत अमित शाह यांना जम्मू-काश्मीरमधील सुरक्षा परिस्थिती, आंतरराष्ट्रीय सीमा आणि नियंत्रण रेषेवर सैन्याची तैनाती, घुसखोरीचे प्रयत्न, सुरू असलेल्या दहशतवादविरोधी कारवायांची स्थिती आणि याविषयी माहिती देण्यात आली. केंद्रशासित प्रदेशात कार्यरत असलेल्या दहशतवाद्यांची ताकद, आदींची माहितीही देण्यात आल्याचे सूत्रांनी सांगितले.
९ जून रोजी, शिव खोरी मंदिरातून कटरा येथील माता वैष्णोदेवी मंदिराकडे जात असताना यात्रेकरूंना घेऊन जाणाऱ्या ५३ आसनी बसवर दहशतवाद्यांनी गोळीबार केला.
गोळीबारानंतर उत्तर प्रदेश, राजस्थान आणि दिल्ली येथून यात्रेकरूंना घेऊन जाणारी बस खोल दरीत कोसळली, त्यात नऊ जण ठार आणि ४१ जण जखमी झाले. ११ जून रोजी, दहशतवाद्यांनी भदेरवाह येथील चटरगल्ला येथे राष्ट्रीय रायफल्स आणि पोलिसांच्या संयुक्त चेकपोस्टवर गोळीबार केला, तर १२ जून रोजी डोडा जिल्ह्यातील गंडोह भागात सर्च पार्टीवर हल्ला झाला, परिणामी एका पोलिसासह सात सुरक्षा कर्मचारी जखमी झाले.
१३ जून रोजी पंतप्रधान मोदींनी गृहमंत्र्यांशी संवाद साधला आणि सुरक्षा दलांच्या तैनाती आणि दहशतवादविरोधी कारवायांवर चर्चा केली. पंतप्रधानांनी जम्मू आणि काश्मीरच्या उपराज्यपालांशीही बोलून केंद्रशासित प्रदेशातील परिस्थितीचा आढावा घेतला. सिन्हा यांनी त्यांना स्थानिक प्रशासनाकडून सुरू असलेल्या प्रयत्नांची माहिती दिली.
दक्षिण काश्मीर हिमालयातील ३,८८० मीटर उंचीवर असलेल्या अमरनाथ मंदिराच्या वार्षिक यात्रेपूर्वी हे हल्ले झाले, जे २९ जूनपासून सुरू होणार असून १९ ऑगस्टपर्यंत चालणार आहेत. अमरनाथ यात्रेकरू जम्मू आणि काश्मीरमधील बालटाल आणि पहलगाम या दोन मार्गांनी प्रवास करतात.
सूत्रांनी सांगितले की गेल्या वर्षी ४.२८ लाखांहून अधिक लोकांनी मंदिराला भेट दिली होती आणि यावेळी हा आकडा पाच लाखांवर जाऊ शकतो. सर्व यात्रेकरूंना RFID कार्ड दिले जाणे अपेक्षित आहे जेणेकरुन त्यांचे रिअल-टाइम लोकेशन शोधता येईल आणि प्रत्येकाला ₹ ५ लाख विमा संरक्षण दिले जाईल. यात्रेकरूंना घेऊन जाणाऱ्या प्रत्येक जनावरासाठी ₹५०,००० चे विमा संरक्षण देखील असेल.