ग्रेस नेते राहुल गांधी यांनी सोमवारी कॉकरोच जनता पार्टीच्या (सीजेपी) आंदोलनादरम्यान विद्यार्थ्यांवर झालेल्या लाठीचार्जप्रकरणी पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी माफी मागावी अशी मागणी केली. त्यांनी या कृत्याला ‘अभारतीय’ म्हटले आहे. पत्रकारांशी बोलताना, लोकसभेतील विरोधी पक्षनेते राहुल गांधी संतप्त दिसले आणि त्यांनी या प्रकरणी पंतप्रधान मोदींच्या मौनावर प्रश्नचिन्ह उपस्थित केले. “जे काही घडत आहे, लोकांना मारहाण केली जात आहे, ते पूर्णपणे अभारतीय आहे. काल जे घडले त्यासाठी मोदींनी माफीसुद्धा मागितलेली नाही,” असे ते म्हणाले.
राहुल गांधी यांनी इतर काही विरोधी खासदारांसह दिवसाच्या सुरुवातीला लोकसभा अध्यक्ष ओम बिरला यांची भेट घेतली आणि संसदेत या कारवाईवर चर्चा करण्याची विनंती केली. त्यावर, बिरला यांनी याला लगेच सहमती देण्यास नकार दिला आणि स्पष्ट केले की, यासाठी त्यांना आधी केंद्र सरकारकडून परवानगी घ्यावी लागेल, असा दावा केला.
राहुल गांधी प्रसार माध्यमांशी बोलताना म्हणाले की, “यावर विचार करा, सभापती आम्हाला सांगत आहेत की संसदेत चर्चा करण्यासाठी त्यांना सरकारची परवानगी घ्यावी लागेल. ते आम्हाला हे उघडपणे सांगत आहेत,” असे सांगितले.
भारतीय शिक्षण आणि परीक्षा पद्धतीबाबत विद्यार्थ्यांनी उपस्थित केलेल्या मुद्द्यांवर बोलताना राहुल गांधी म्हणाले की, या चिंता केवळ शिक्षणापुरत्या मर्यादित नाहीत. राहुल गांधी दावा केला की परीक्षा पद्धत “अस्तित्वातच नाही” आणि “वाळवीने पोखरून काढली आहे”, तसेच ही मागणी रास्त असल्याचेही अधोरेखित केले. “त्यात काहीही चुकीचे नाही… पंतप्रधान गप्प का आहेत? कारण काय? त्यांनी विद्यार्थ्यांची माफी मागावी आणि हा मूर्खपणा थांबवावा (विद्यार्थ्यांवरील लाठीचार्जचा संदर्भ देत).”
केंद्रावर टीका करताना काँग्रेसचे माजी अध्यक्ष राहुल गांधी म्हणाले की, विद्यार्थ्यांच्या चिंता मान्य करून शिक्षण व्यवस्था सुधारण्यासाठी आणि परीक्षेची चौकट निश्चित करण्यासाठी काम करण्याऐवजी, पोलीस विद्यार्थ्यांवरच कारवाई करत आहेत.
पुढे बोलताना राहुल गांधी यांनी केंद्रीय गृहमंत्री अमित शाह यांच्यावरही टीका केली आणि ते पंतप्रधानांना अहवाल देत असल्याने त्यांनीही राजीनामा द्यावा, असे म्हटले. “धर्मेंद्र प्रधान हे एक मध्यस्थ आहेत. त्यांनी नक्कीच राजीनामा दिला पाहिजे, पण त्यांनी या विद्यार्थ्यांना मारहाण केलेली नाही. गृहमंत्रींनी केली आहे. त्यांनी राजीनामा द्यावा, आणि गृहमंत्री पंतप्रधानांना अहवाल देत असल्याने पंतप्रधानांनीही राजीनामा द्यावा. हे काय चालले आहे?”
राहुल गांधी यांच्या मताला दुजोरा देत, समाजवादी पक्षाचे प्रमुख अखिलेश यादव यांनी आरोप केला की, केंद्र सरकारने विद्यार्थ्यांना मारहाण करण्यासाठी आपल्या “खाजगी सैन्याचा” वापर केला आणि पंतप्रधान मोदींच्या नेतृत्वाखालील एनडीए सरकारची तुलना हिटलरच्या राजवटीशी केली. “काल सरकारने विद्यार्थ्यांविरुद्ध खाजगी सैन्याचा वापर केला. हिटलरने आपल्याच लोकांविरुद्ध खाजगी सैन्याचा वापर केला होता. त्याचप्रमाणे, या सरकारने विद्यार्थ्यांवर कारवाई करण्यासाठी खाजगी सैन्याचा वापर केला,” असेही म्हणाले.
अखिलेश यादव यांनी दावा केला की, आपले मंत्री “आपली गुपिते उघड करतील” या भीतीने केंद्र सरकार त्यांना पदावरून दूर करू शकत नाही.
काँग्रेसच्या खासदार प्रियांका गांधी यांनीही केंद्र सरकारवर टीका केली आणि म्हटले की, आजकाल पेपरफुटी सामान्य झाली आहे आणि त्यावर कधीही कोणतीही ठोस कारवाई केली जात नाही. “मला आठवतं, जेव्हा मी उत्तर प्रदेशात काम करत होते, तेव्हा पेपरफुटी व्हायच्या. एक-दोन कनिष्ठ अधिकाऱ्यांना अटक करून दोन दिवस पोलीस ठाण्यात ठेवलं जायचं आणि मग प्रकरण तिथेच संपायचं. कोणावरही कोणतीही ठोस कारवाई केली जात नव्हती.”
त्या पुढे म्हणाल्या की, हे मुद्दे गंभीर आहेत कारण हा “देशातील तरुणांच्या भविष्याचा” प्रश्न आहे. “तरुण पिढीला प्रश्न पडला आहे की त्यांचं भविष्य काय आहे. त्यांचे पालक त्यांना शिक्षण देण्यासाठी कर्ज घेत आहेत आणि खूप कष्ट सहन करत आहेत. विद्यार्थी स्वतः सांगत आहेत की ते संघर्ष करत आहेत आणि त्यांच्यासाठी हे सर्व खूप कठीण आहे. कोचिंग सेंटर्सकडे बघा. मी अशा अनेक ठिकाणी भेट दिली आहे. प्रत्येक पालकाला माहीत आहे की त्यांच्या मुलांना अभ्यासादरम्यान किती दबावाचा सामना करावा लागतो आणि परीक्षेच्या वेळी त्यांना किती चिंता आणि तणाव जाणवतो. ही खरोखरच एक कठीण परिस्थिती आहे,” असे त्या म्हणाल्या.
आपचे प्रमुख अरविंद केजरीवाल यांनीही पोलिसांच्या क्रूरतेवर टीका केली आणि म्हटले की, शिक्षण व्यवस्था सुधारण्याऐवजी केंद्राने “देशातील तरुणांविरुद्ध युद्ध पुकारले आहे”. “तरुण मोदीजींचा अहंकार कोणत्याही परिस्थितीत सहन करणार नाहीत.”
काँग्रेस अध्यक्ष मल्लिकार्जुन खर्गे यांनीही “अन्याय आणि अत्याचारा”बद्दल केंद्र सरकारवर जोरदार टीका केली आणि विरोधी पक्षांचा आवाज का दाबला गेला, असा प्रश्न विचारला. “अश्रुधूर वापरण्यात आला आहे. अनेक विद्यार्थी रुग्णालयात आहेत. हा अन्याय आणि अत्याचार होत आहे. सरकारने या प्रश्नावर लक्ष द्यावे, अशी आमची मागणी होती. विद्यार्थी कुठे असावेत, हे आम्हाला जाणून घ्यायचे होते. नड्डा यांच्यासोबत काय चर्चा झाली, हे आम्हाला जाणून घ्यायचे होते. तुमच्या अंतर्गत बैठकीत काय चर्चा झाली? यावर निवेदन द्या. सभागृह नेत्याला आपले विचार मांडण्याची संधी दिली पाहिजे. आम्हाला हा मुद्दा सभागृहात मांडायचा होता, पण त्यांनी आमचा आवाज दाबला. ते लोकशाही नष्ट करण्याचा प्रयत्न करत आहेत. लाठीचार्ज का झाला? अराजकता निर्माण करण्याचा प्रयत्न केला जात आहे,” असेही म्हणाले.
केंद्रीय आरोग्य मंत्री जे. पी. नड्डा यांनी मंगळवारी आरएमएल रुग्णालय आणि लेडी हार्डिंग या दोन्ही ठिकाणी जखमी आंदोलकांची भेट घेतली. राहुल गांधी आणि अरविंद केजरीवाल यांनीही आरएमएल येथे जखमी आंदोलकांची भेट घेतली.