विशिष्ट रशियन तेल कंपन्यांना लक्ष्य करण्यात आलेल्या नवीन अमेरिकन निर्बंधांच्या बाबी असूनही इंडियन ऑइल कॉर्पोरेशन (आयओसी) ने रशियन कच्च्या तेलाची आयात कायम ठेवण्याची पुष्टी केली. युक्रेन संघर्षादरम्यान रोसनेफ्ट आणि ल्युकोइल सारख्या संस्थांना मंजुरी देऊन मॉस्कोवर दबाव वाढवण्यासाठी गेल्या आठवड्यात अमेरिकेने घेतलेल्या अतिरिक्त उपाययोजनांनंतर कंपनीने आपली भूमिका स्पष्ट केली. या निर्बंधांमुळे भारतीय रिफायनर्स अनुपालन जोखमींचे मूल्यांकन करताना नवीन करार थांबवावे लागले आहेत, परंतु आयओसीच्या नेतृत्वाने अधोरेखित केले आहे की आंतरराष्ट्रीय आवश्यकतांनुसार पूर्णपणे पालन केल्यास कच्च्या तेलाची खरेदी सुरूच राहील.
आयओसी संचालक (वित्त) अनुज जैन यांनी अलिकडच्याच कमाईनंतरच्या विश्लेषकांच्या भेटीदरम्यान कंपनीची भूमिका स्पष्ट केली. त्यांनी सांगितले की, “जोपर्यंत आम्ही निर्बंधांचे पालन करत आहोत तोपर्यंत आम्ही (रशियन क्रूड खरेदी) पूर्णपणे थांबवणार नाही. रशियन क्रूडला मंजुरी देण्यात आलेली नाही. ज्या संस्था आणि शिपिंग लाईन्सना मंजुरी देण्यात आली आहे,” असा पुनरुच्चार करत कायदेशीर चौकट व्यापार चालू ठेवण्यास परवानगी देते, जर पक्ष आणि शिपिंग व्यवस्था प्रतिबंधित नसतील.
जैन यांनी ऑपरेशनल दृष्टिकोन स्पष्ट केला, असे नमूद करून, “जर कोणी माझ्याकडे गैर-मंजूर संस्था घेऊन आला आणि (किंमत) मर्यादा पाळली जात असेल आणि शिपिंग ठीक असेल, तर मी ते खरेदी करत राहीन.” हे कंपनीसाठी एक प्रमुख स्रोत असलेल्या रशियाकडून कच्च्या तेलाचा स्थिर पुरवठा राखताना सर्व निर्दिष्ट नियामक मर्यादांचे पालन करण्याची आयओसीची वचनबद्धता दर्शवते.
अलिकडच्या निर्बंधांमध्ये विशेषतः रोसनेफ्ट, लुकोइल, सुरगुटनेफ्तेगास पीएओ आणि गॅझप्रॉम नेफ्ट यांना लक्ष्य केले आहे. भारताचा सर्वात मोठा पुरवठादार, रोसनेफ्ट, देशाच्या रशियन क्रूड आयातीपैकी सुमारे ४५ टक्के थेट उत्पादक म्हणून काम करून व्यवस्थापित करतो – गैर-मंजूर संस्थांकडून भारतीय रिफायनर्सना पुरवठा करण्याची परवानगी देऊन. उद्योग अधिकाऱ्यांनी यावर भर दिला आहे की “रिफायनर्स अजूनही गैर-मंजूर मध्यस्थांद्वारे रशियन क्रूड खरेदी करू शकतात, ज्यापैकी बरेच दुबई किंवा सिंगापूरमधून काम करतात.”
आयओसीचे अध्यक्ष अरविंदर सिंग साहनी यांनी पुष्टी केली की, “आंतरराष्ट्रीय समुदायाने लादलेल्या सर्व निर्बंधांचे पालन करतील,” असे कंपनीच्या अनुपालन-केंद्रित दृष्टिकोनावर जोर देऊन म्हटले आहे. तथापि, गेल्या तिमाहीत आयओसीच्या क्रूड सेवनाच्या २१ टक्के वाटा असलेल्या सवलतीच्या रशियन तेलाचा नजीकच्या काळात परिणाम होईल का यावर त्यांनी भाष्य केले नाही. व्यापक बाजारपेठ पुरवठा चॅनेलवरील निर्बंधांचा परिणाम देखील पाहत आहे, रिलायन्स इंडस्ट्रीज आणि नायरा एनर्जी सारख्या खाजगी रिफायनर्सना त्यांच्या एक्सपोजर आणि सोर्सिंग धोरणांवर अवलंबून वेगवेगळे परिणाम अनुभवावे लागतील अशी अपेक्षा आहे.
निर्बंध असूनही, रशियन क्रूड आयात करण्यासाठी आर्थिक प्रोत्साहने मजबूत आहेत. उद्योग अधिकाऱ्यांचे म्हणणे आहे की रशियाचे सवलतीच्या तेल सध्या जागतिक बेंचमार्कपेक्षा $३.५-५ प्रति बॅरलने कमी आहे. निर्बंधांवरील बाजारातील प्रतिक्रिया मंदावल्या आहेत, एका तज्ज्ञाने नमूद केले आहे की, “बाजारातील मंदावलेली प्रतिक्रिया – निर्बंधांनंतर तेलाच्या किमती प्रति बॅरल फक्त $२ वाढल्या आहेत – यावरून व्यापार्यांचा असा विश्वास आहे की रशियन तेलाचा बराचसा भाग पर्यायी, गैर-मंजूर मार्गांमधून वाहत राहील.”
Marathi e-Batmya