मुंबई/नवी दिल्ली : प्रतिनिधी
हाऊसिंग डॉट कॉम आणि नॅशनल रिअल इस्टेट डेव्हलपमेंट काऊन्सिल (नरेडको) यांनी संयुक्तपणे जारी केलेल्या ‘कन्सर्न्ड येट पॉसिटीव्ह – द इंडियन रिअल इस्टेट कंस्यूमर (एप्रिल – मे २०२०) या अहवालानुसार रिअल इस्टेट ग्राहक येत्या सहा महिन्यांसाठी आर्थिक परिस्थिती आणि उत्पन्न स्थिरतेच्या बाबतीत सकारात्मक आहेत. रिअल इस्टेट (३५%) अद्याप गुंतवणूकीचा पसंतीचा मार्ग मानला जातो, ज्यानंतर सोने (२८%); फिक्स्ड डिपॉझीट (२२%), स्टॉक (१६%) आहे; आणि घर खरेदीदार येत्या सहा महिन्यांत हळू-हळू बाजारात परत येण्याची शक्यता आहे.
निवासी मालमत्तेचे मूल्य-बिंदू गेल्या काही वर्षांपासून वशमध्ये राहिले आहेत, परंतु अद्याप व्यवहार्य नसल्याची धारणा घेऊन ते आता ही एक मुख्य प्रतिबंधक आहेत. सर्वेक्षण केलेल्या जवळजवळ अर्ध्या घर खरेदीदारांकडून मिळालेला हा प्रतिसाद आहे, जे सध्या भाड्याने घेतलेल्या निवासस्थानी राहत आहेत.
सर्वेक्षण केलेल्या बहुतेक प्रतिसादकांमध्ये (७३%) ‘फर्स्ट टाइम होमबायर्स’ आहेत, जे एन्ड-यूससाठी ‘रेडी-टू-मूव्ह-इन घर’ खरेदी करण्याचा विचार करीत आहेत आणि २५ – ४५ वर्षे वयोगटातील आहेत. तर ६०% प्रतिसादकांचे म्हणणे आहे की पुढील सहा महिन्यांसाठी ते रेडी-टू-मूव्ह-इन प्रॉपर्टी पसंत करतील, २१% म्हणाले की त्यांना जास्तीत जास्त एक वर्षाच्या कालावधीत डिलिव्हर होणाऱ्या मालमत्ता चालतील.
एप्रिल आणि मे २०२० मध्ये सर्व क्षेत्रात वाजवी प्रतिनिधित्वसाठी रँडम सॅम्पलिंग टेक्निक द्वारे हे सर्वेक्षण करण्यात आले होते. सर्वेक्षणात सादर अंतर्दृष्टी संपूर्णपणे ३,००० हून अधिक संभाव्य घर खरेदीदारांचे मत मांडते.
पुढे जाऊन नरेडकोचा विश्वास आहे, कोविड-१९ नंतरच्या जगात अंतिम वापरकर्ते आणि गुंतवणूकदार दोघांसाठी रिअल इस्टेट ‘पॉझिटिव्ह’ असेल. भाड्याच्या घरात राहणाऱ्यांना त्यांच्या स्वत:च्या घरात राहण्याचे महत्त्व कळले आहे, तर अनिवासी भारतीय जे आपल्या सध्याच्या अधिवासात आव्हानात्मक परिस्थितीचा सामना करत आहेत, ते भारतात सुरक्षित घर तयार करण्याकडे पाहत आहेत. अधिक कार्यक्षम लेआउट्सच्या आवश्यकते बरोबर गृह कार्यालयांसाठी अतिरिक्त जागेची मागणी वाढत आहे. कोविड-१९ नंतरच्या जगात सर्वसाधारण सुविधा, व्यवसाय केंद्रे आणि अधिक मोकळ्या जागांचे महत्त्व नवीन मागणी निकषांचा मूळचा भाग असेल.
हाऊसिंग डॉट कॉम, ज्याची मालकी सिंगापूरमधील एलारा टेक्नॉलॉजीसकडे आहे, जे हाउसिंग रिसर्च या आपल्या डिव्हिजन अंतर्गत मकान डॉट कॉम आणि प्रॉपटायगर डॉट कॉम चालविते, त्यांनी आपल्या फ्लॅगशिप प्लॅटफॉर्म हाऊसिंग डॉट कॉमवर कोरोनव्हायरस महामारी दरम्यान लोकांचा मूड समजून घेण्यासाठी सुमारे ३,००० अभ्यागतांचे ऑनलाईन सर्वेक्षण केले.
हाऊसिंग डॉट कॉम, मकान डॉट कॉम आणि प्रॉपटायगर डॉट कॉमचे ग्रुप सीईओ ध्रुव अगरवाल म्हणाले, आमच्या सर्वेक्षणात असे दिसून आले आहे की फ्लॅट्स शोधत असलेल्या संभाव्य होमबॉयर्सने तरलतेची चिंता आणि कोविड महामारीबद्दल अनिश्चिततेमुळे सध्यासाठी पॉज बटण दाबले आहे. परंतु, त्यातील बहुतेक लोक आगामी महिन्यांत हळूहळू बाजारात परत येऊ लागतील.
या सर्वेक्षणाने पुन्हा स्थापित केले आहे की संभाव्य ग्राहक, जे बहुतेक अंतिम वापरकर्ते आहेत, त्यांच्याकडून विश्वासार्ह विकासक आणि रेडी-टू-मूव्ह-इन किंवा जवळजवळ पूर्ण होणाऱ्या प्रॉपर्टी पसंत केल्या जातात. स्टॉक मार्केटमधील महत्त्वपूर्ण सुधारणा आणि सतत अस्थिरतेमुळे हे आश्चर्यकारक नाही की रिअल इस्टेट गुंतवणूक मालमत्ता वर्ग म्हणून टॉप चॉईस बनला आहे.
डॉ. निरंजन हिरानंदानी, संस्थापक-अध्यक्ष, हिरानंदानी ग्रुप आणि सीएमडी, हिरानंदानी कम्युनिटीज आणि राष्ट्रीय अध्यक्ष – नरेडको म्हणाले, “महामारी ने केवळ अर्थव्यवस्था हादरली नाही तर रिअल इस्टेटच्या संकटामध्ये आणखी भर पडली आहे, ज्या आधीपासूनच नोटाबंदी, जीएसटी आणि रेरा यासह आर्थिक सुधारणांच्या सुनामीच्या दबावामध्ये होते. ही महामारी आपल्या उद्योगास आणि त्याशी संबंधित क्षेत्रासाठी असभ्य आघात म्हणून आली आहे. सद्य परिस्थितीत, ग्राहकांच्या वर्तणुकीत आणि सुरक्षित वातावरणासह घर खरेदी करण्याच्या समजूतदारपणामध्ये आपण बदल पाहू शकतो, जी मागणीसाठी प्रेरणा असेल. एक उद्योग म्हणून, रिअल इस्टेटला स्थलांतरित कामगारांवर अवलंबून असण्याचे स्पष्ट आव्हान असल्यामुळे विक्री आणि विपणनासाठी डिजिटल प्लॅटफॉर्मच्या दृष्टीने टेक-जाणकार भविष्याशी जुळवून घेण्याची व साईट्सवर सुधारित ऑटोमेशन जुळवून घेण्याची आवश्यकता आहे. आपण टप्प्याटप्प्याने अर्थव्यवस्था उघडण्याची तयारी करत असताना, उद्योगांना घरे वितरित करण्यासाठी आणि त्याचबरोबर या उद्योगाला पुन्हा त्याच्या पायावर उभे करण्यासाठी पुरेसे आर्थिक ढालाची आवश्यकता असेल.”
त्यात आणखी भर घालत नरेडकोचे अध्यक्ष आणि डीएलएफ लिमिटेडचे सीइओ, संचालक राजीव तलवार म्हणाले, “जिथे क्षेत्र या आव्हानात्मक काळात वेगवान राहण्यासाठी दृष्टीकोन सुधारित आहे, तर आम्ही एका आणखी डिजिटल झुकाव जगाकडे वाटचाल करत आहोत. ग्राहकांचे एकूण वर्तन अधिक बचत, कमी खर्च आणि स्मार्ट गुंतवणूक मॉडेलमध्ये बदलले आहे. शेयर मार्केटच्या तुलनेत रिअल इस्टेट नेहमीच कमी अस्थिर राहिले आहे जे त्याला उपलब्ध असलेले सर्वात सुरक्षित गुंतवणूक बनविते. संकटामुळे या नवीन युगातील गृह खरेदीदाराचे प्राधान्य देखील बदलले आहे आणि आपल्याला नवीन तंत्रज्ञानाशी जुळवून घेणे आवश्यक आहे, जे संपूर्ण घर खरेदीची प्रक्रिया या नवीन युगातील गृह खरेदीदारासाठी सुलभ करेल.”
Marathi e-Batmya