आर्थिक थिंक टँक GTRI च्या आकडेवारीनुसार, चीन २०२३-२४ मध्ये $११८.४ अब्ज द्वि-मार्गी वाणिज्यसह भारताचा सर्वात मोठा व्यापारी भागीदार म्हणून उदयास आला आहे, यापूर्वी सर्वाधिक व्यापार अमेरिकेसोबत होत होता.
भारत आणि अमेरिका यांच्यातील द्विपक्षीय व्यापार २०२३-२४ मध्ये $११८.३ अब्ज होता. २०२१-२२ आणि २०२२-२३ दरम्यान वॉशिंग्टन हा नवी दिल्लीचा सर्वोच्च व्यापार भागीदार होता.
गेल्या आर्थिक वर्षात भारताची चीनला होणारी निर्यात ८.७ टक्क्यांनी वाढून १६.६७ अब्ज डॉलरवर पोहोचली आहे. त्या देशाच्या निर्यातीत चांगली वाढ नोंदवणाऱ्या प्रमुख क्षेत्रांमध्ये लोहखनिज, सूती धागे/फॅब्रिक्स/मेड-अप, हातमाग, मसाले, फळे आणि भाज्या, प्लास्टिक आणि लिनोलियम यांचा समावेश होतो.
शेजारील देशातून आयात ३.२४% ने वाढून $१०१.७ अब्ज झाली आहे.
दुसरीकडे, यूएस मधील निर्यात २०२२-२३ मध्ये $७८.५४ अब्जच्या तुलनेत २०२३-२४ मध्ये १.३२% ने घसरून $७७.५ अब्ज झाली, तर आयात सुमारे २०% ने घसरून $४०.८ अब्ज झाली, डेटा दर्शवितो.
ग्लोबल ट्रेड रिसर्च इनिशिएटिव्ह (GTRI) ने म्हटले आहे की आर्थिक वर्ष २०१९ ते FY२०२४ पर्यंत, भारताच्या व्यापार गतीशीलतेमध्ये त्याच्या शीर्ष १५ व्यापार भागीदारांसह महत्त्वपूर्ण बदल घडून आले आहेत, ज्यामुळे निर्यात आणि आयात दोन्हीवर परिणाम झाला आणि विविध क्षेत्रांमधील व्यापार अधिशेष किंवा तूट या स्थितीवर परिणाम झाला.
चीनच्या निर्यातीत ०.६% ने किरकोळ घसरण झाली, १६.७५ अब्ज डॉलरवरून १६.६६ अब्ज डॉलर, तर चीनमधून आयात ४४.७% वाढली, $७०.३२ अब्ज डॉलरवरून १०१.७५ अब्ज डॉलर.
GTRI चे संस्थापक अजय श्रीवास्तव म्हणाले, “आयातीतील या वाढीमुळे व्यापार तूट वाढली, जी FY2019 मधील $५३.५७ अब्ज वरून FY2024 मध्ये $८५.०९ बिलियन झाली आहे, वाढत्या आयातीमुळे निर्यातीमध्ये ठणठणाट झाल्याबद्दल चिंता व्यक्त केली आहे,” GTRI चे संस्थापक अजय श्रीवास्तव म्हणाले.
याउलट, अमेरिकेबरोबरच्या व्यापारात वाढ दिसून आली, निर्यातीत ४७.९% ने लक्षणीय वाढ होऊन $५२.४१ अब्ज डॉलरवरून $७७.५२ अब्ज झाली.
US मधून आयात देखील १४.७% ने वाढली, $३५.५५ बिलियन वरून $४०.७८ बिलियन. याचा परिणाम भारतासाठी विस्तारित व्यापार अधिशेषात झाला, जो $१६.८६ अब्ज वरून $३६.७४ अब्ज झाला.
वाणिज्य मंत्रालयाच्या आकडेवारीनुसार, चीन २०१३-१४ पासून २०१७-१८ पर्यंत आणि २०२०-२१ मध्ये देखील भारताचा सर्वोच्च व्यापार भागीदार होता. चीनपूर्वी, UAE हा देशाचा सर्वात मोठा व्यापारी भागीदार होता. २०२१-२२ आणि २०२२-२३ मध्ये अमेरिका सर्वात मोठा भागीदार होता.
२०२३-२४ मध्ये, UAE $८३.६ अब्ज, भारताचा तिसरा सर्वात मोठा व्यापारी भागीदार होता. त्यानंतर रशिया ($६५.७ अब्ज), सौदी अरेबिया ($४३.४ अब्ज) आणि सिंगापूर ($३५.६ अब्ज) यांचा क्रमांक लागतो.
Marathi e-Batmya