Marathi e-Batmya
Related Articles
देशातील पहिले सार्वभौम मोठ्या भाषा मॉडेल (एलएलएम) तयार करण्यासाठी केंद्राने इंडियाएआय मिशन अंतर्गत बेंगळुरूस्थित एआय स्टार्टअप सर्वम एआयची निवड केली आहे. या उपक्रमामुळे सर्वमला पूर्णपणे सुरुवातीपासून पायाभूत मॉडेल विकसित करण्यासाठी आवश्यक असलेली संगणकीय संसाधने उपलब्ध होतील. या मॉडेलमध्ये तर्क, आवाज क्षमता आणि अनेक भारतीय भाषांमध्ये अस्खलितता असेल. हे विविध अनुप्रयोगांमध्ये सुरक्षित, मोठ्या प्रमाणात तैनातीसाठी देखील डिझाइन केले जात आहे.
“भारताचे सार्वभौम मॉडेल तयार करण्याची जबाबदारी आम्हाला देण्यात आली आहे आणि आम्ही देशाच्या कानाकोपऱ्यात पोहोचणारी एआय तयार करण्यास तयार आहोत. हे महत्त्वाचे राष्ट्रीय एआय पायाभूत सुविधा उभारण्याच्या दिशेने एक महत्त्वाचे पाऊल आहे. आमचे ध्येय म्हणजे सुरुवातीपासून मल्टी-मॉडल, मल्टी-स्केल फाउंडेशन मॉडेल्स तयार करणे. जेव्हा आम्ही असे करतो तेव्हा अनुप्रयोगांचे एक विश्व उलगडते,” असे सर्वम एआयचे सह-संस्थापक डॉ. विवेक राघवन म्हणाले. ते पुढे म्हणाले की, नागरिकांसाठी, “एआयशी संवाद साधणे परदेशी नाही तर परिचित वाटेल” आणि उद्योगांसाठी, ते त्यांना “सीमांपलीकडे त्यांचा डेटा पाठवल्याशिवाय बुद्धिमत्ता अनलॉक करण्यास” सक्षम करेल.
भारतीय प्रतिभेचे संगोपन करण्यावर भर देऊन, स्थानिक पायाभूत सुविधांचा वापर करून सार्वभौम मॉडेल पूर्णपणे भारतात विकसित, तैनात आणि ऑप्टिमाइझ केले जाईल. येत्या काही वर्षांत एआय क्षेत्रात भारताची हालचाल सक्षम करण्यासाठी धोरणात्मक स्वायत्तता प्राप्त करणे आणि देशांतर्गत नवोपक्रमांना प्रोत्साहन देणे हे व्यापक इंडियाएआय मिशनचे उद्दिष्ट आहे.
“भारतासाठी एआय इकोसिस्टम तयार करणे हे नेहमीच सर्वमच्या ध्येयाचा गाभा राहिले आहे, जिथे आमचे संशोधन, तंत्रज्ञान आणि मॉडेल्स बिल्डर्सना देशासाठी उपाय तयार करण्यास सक्षम करतात. सॉवरेन एलएलएम प्रस्तावाचा एक भाग म्हणून, आम्ही तीन मॉडेल प्रकार विकसित करत आहोत: प्रगत तर्क आणि निर्मितीसाठी सर्वम-लार्ज, रिअल-टाइम इंटरएक्टिव्ह अॅप्लिकेशन्ससाठी सर्वम-स्मॉल आणि कॉम्पॅक्ट ऑन-डिव्हाइस कार्यांसाठी सर्वम-एज,” असे दुसरे सह-संस्थापक डॉ. प्रत्युष कुमार म्हणाले. त्यांनी असेही नमूद केले की सर्वम हे मॉडेल्स प्रत्यक्षात आणण्यासाठी आयआयटी मद्रास येथील एआय4भारतसोबत सहयोग करत आहे, जे भारतीय भाषेतील एआय संशोधनात मान्यताप्राप्त नेते आहे. “हे प्रयत्न चालवणे हे सर्वममधील सर्वोत्तम दर्जाचे संघ आहे जे इतर काही लोकांप्रमाणे एआय विकासाची खोली आणि गुंतागुंत समजते,” ते पुढे म्हणाले.
सर्वम एआयने भारतीय भाषांसाठी तयार केलेले पायाभूत मॉडेल्स तयार करण्यात आपली तज्ज्ञता आधीच सिद्ध केली आहे. संशोधन उपक्रम म्हणून सुरू झालेली ही पद्धत आता सरकारे, ना-नफा संस्था आणि उद्योगांना समर्थन देणाऱ्या सॉवरेन एआय प्लॅटफॉर्ममध्ये विकसित झाली आहे. कंपनीचे मॉडेल्स किफायतशीर, स्केलेबल आणि विशेषतः भारतीय संदर्भांसाठी ऑप्टिमाइझ केलेले आहेत.
“आम्हाला खात्री आहे की सर्वमचे मॉडेल जागतिक मॉडेल्सशी स्पर्धा करतील,” असे केंद्रीय इलेक्ट्रॉनिक्स आणि माहिती तंत्रज्ञान मंत्री अश्विनी वैष्णव म्हणाले.
