Marathi e-Batmya
Related Articles
भारताची डिजिटल क्रिएटर अर्थव्यवस्था सोन्याच्या गर्दीसारखी दिसत असेल, परंतु व्हायरल रील्स आणि पॉलिश केलेल्या थंबनेल्सच्या मागे, प्रत्यक्षात फक्त एक छोटासा भागच पैसे कमवत आहे. बोस्टन कन्सल्टिंग ग्रुप (बीसीजी) च्या एका नवीन अहवालानुसार, भारतातील २-२.५ दशलक्ष सक्रिय क्रिएटर्सपैकी फक्त ८-१०% त्यांच्या कंटेंटवर प्रभावीपणे कमाई करू शकतात. बाकीचे? ते एकतर खूप कमी कमाई करत आहेत – किंवा काहीच नाही.
तर ९०% भारतीय क्रिएटर्सना काय रोखत आहे? जास्त पुरवठा हा एक प्रमुख मुद्दा आहे. “लाखो प्रेक्षक तयार करण्याचा प्रयत्न करत आहेत, परंतु फक्त काही जण ते शाश्वत उत्पन्नात रूपांतरित करतात,” असे अहवालात नमूद केले आहे. बहुतेक क्रिएटर्स जाहिरात महसूल आणि ब्रँड प्रायोजकत्वावर अवलंबून असतात, जे उच्च-स्तरीय प्रभावकांच्या बाजूने विस्कळीत राहतात.
उत्पन्नातील तफावत खूपच मोठी आहे. बहुतेक निर्माते दरमहा ₹१८,००० पेक्षा कमी कमावतात, तर लहान निर्माते दरवर्षी सरासरी ₹३.८ लाख कमावतात. याउलट, दहा लाखांहून अधिक सदस्य, मजबूत सहभाग आणि ब्रँड डील असलेले निर्माते दरमहा ₹५०,००० पेक्षा जास्त कमवू शकतात — किंवा त्याहून अधिक. पण हा टियर दुर्मिळ आहे. भारतात, जाहिरात महसूल प्रति १००० व्ह्यूजसाठी सुमारे ₹५०–₹२०० मिळतो, म्हणजे १ लाख व्ह्यूज देखील विशिष्ट आणि प्रेक्षकांच्या लोकसंख्याशास्त्रानुसार फक्त ₹५,५००–₹२०,००० कमवू शकतात.
बीसीजी अहवालात कमाईचे आकार बदलणारे उदयोन्मुख मॉडेल्सची रूपरेषा दिली आहे: लाइव्ह कॉमर्स, व्हर्च्युअल गिफ्टिंग, सबस्क्रिप्शन आणि संलग्न मार्केटिंग उत्पन्नात विविधता आणण्यास मदत करत आहेत. यु ट्यूब लाईव्ह YouTube Live, मोज Moj आणि शेअर चाट ShareChat सारख्या प्लॅटफॉर्ममुळे चाहत्यांना रिअल टाइममध्ये निर्मात्यांना टिप देण्याची क्षमता मिळाली आहे. दरम्यान, फॅशन, सौंदर्य, अन्न, गेमिंग आणि मनोरंजन उच्च-प्रतिबद्धता श्रेणींमध्ये वर्चस्व गाजवते, परंतु वित्त, शिक्षण आणि तंत्रज्ञान यासारख्या विशिष्ट क्षेत्रांमध्ये वाढ होत आहे — विशेषतः श्रेणी २ आणि ३ शहरांमध्ये.
मनोरंजक गोष्ट म्हणजे, भारतातील निर्मात्यांच्या नेतृत्वाखालील सामग्री आधीच वार्षिक ग्राहक खर्चात $३५०-४०० अब्ज प्रभावित करते, जो २०३० पर्यंत $१ ट्रिलियन पर्यंत पोहोचण्याचा अंदाज आहे – एकूण ग्राहक खर्चाच्या एक चतुर्थांश. तरीही निर्मात्यांकडून थेट उत्पन्न आज फक्त $२०-२५ अब्ज आहे, जे या दशकात पाच पट वाढण्याची अपेक्षा आहे.
पैसे कमविण्याची गुरुकिल्ली काय आहे? एक निष्ठावंत, व्यस्त समुदाय तयार करणे – केवळ दृश्ये वाढवणे नव्हे. “निर्मात्यांनी जाहिरातींपेक्षा उत्पन्नात विविधता आणली पाहिजे आणि चाहत्यांच्या सखोल सहभागावर लक्ष केंद्रित केले पाहिजे,” असे अहवालात निष्कर्ष काढण्यात आला आहे.
