केंद्रीय अर्थमंत्री निर्मला सीतारामन यांचे पती आणि प्रसिद्ध अर्थतज्ज्ञ पराकला प्रभाकर, ‘कॉकरोच जनता पार्टी’चे (CJP) संस्थापक अभिजीत दिपके आणि अभिनेते व कार्यकर्ते प्रकाश राज यांच्यासोबत एका व्यासपीठावर येणार आहेत. हे सर्वजण निवडणूक मतदार याद्यांच्या ‘विशेष सखोल पुनरीक्षण’ (Special Intensive Revision – SIR) प्रक्रियेच्या विरोधात आयोजित देशव्यापी आंदोलनात सहभागी होणार आहेत. ‘पीपल अगेन्स्ट एसआयआर’ (People Against SIR) या आघाडीद्वारे २३ ऑक्टोबर रोजी आयोजित करण्यात आलेल्या या आंदोलनात अनेक कार्यकर्ते, राजकीय नेते आणि प्रतिष्ठित व्यक्ती एकत्र येणार आहेत. या आंदोलनाद्वारे ‘एसआयआर’ प्रक्रिया रद्द करण्याची आणि मुख्य निवडणूक आयुक्त (CEC) ज्ञानेश कुमार यांच्या राजीनाम्याची मागणी केली जाणार आहे.
सरकारच्या आर्थिक धोरणांवर उघडपणे टीका करणारे अर्थतज्ज्ञ पराकला प्रभाकर यांनी ट्विट केले, “हर गली में जंतर-मंतर! शुक्रवार, २३ ऑक्टोबर २०२६. लोकशाही पुनर्स्थापित करण्यासाठी जनतेचा मोर्चा. चला, या आव्हानाचा सामना करूया!” या कार्यक्रमात प्रभाकर यांच्यासोबत ज्येष्ठ वकील प्रशांत भूषण, शेतकरी नेते राकेश टिकैत, ‘आयसा’ (AISA) अध्यक्षा नेहा बोरा आणि लेखक तुषार गांधी देखील उपस्थित राहण्याची शक्यता आहे.
या आघाडीने ‘इंडिया’ (INDIA) गटातील राजकीय पक्षांनाही आंदोलनात सहभागी होण्याचे आवाहन केले आहे, मात्र त्यांच्या सहभागाबाबत अद्याप कोणतीही अधिकृत पुष्टी झालेली नाही.
यापूर्वी, ८ ऑक्टोबर रोजी बेंगळुरूच्या ‘फ्रीडम पार्क’ येथे ‘कॉकरोच जनता पार्टी’द्वारे आयोजित आंदोलनातही प्रभाकर सहभागी झाले होते; त्यावेळी त्यांच्यासोबत युट्युबर ध्रुव राठी आणि प्रकाश राज देखील उपस्थित होते.
त्यांच्या पत्नीचा भारतीय जनता पक्षाशी (BJP) दीर्घकाळ संबंध असूनही, प्रभाकर सत्ताधारी पक्षाचे प्रखर टीकाकार राहिले आहेत.
आपल्या ‘द क्रुक्ड टिंबर ऑफ न्यू इंडिया’ (The Crooked Timber of New India) या पुस्तकात प्रभाकर यांनी नोटाबंदीसारख्या निर्णयांवर कडक टीका केली आहे, वाढत्या बेरोजगारीकडे लक्ष वेधले आहे आणि लोकशाही संस्था कमकुवत होत असल्याचा मुद्दा उपस्थित केला आहे.
Har gali me Jantar Mantar !
Friday, 23 October, 2026
People’s March to Restore Democracy
Let’s Rise to the Challenge https://t.co/JFq3tzujsS
— Parakala Prabhakar (@parakala) October 21, 2026
आंध्र प्रदेशातील नरसपूरम येथे जन्मलेले प्रभाकर आणि निर्मला सीतारामन यांची भेट दिल्लीतील जवाहरलाल नेहरू विद्यापीठात (JNU) शिकत असताना झाली होती. राजकीय विचारसरणी भिन्न असूनही, १९८६ मध्ये त्यांनी विवाह केला.
प्रभाकर हे अर्थशास्त्रावरील त्यांच्या स्पष्ट मतांसाठी ओळखले जातात, परंतु त्यांचा अल्पकालीन राजकीय प्रवासही तितकाच लक्षणीय राहिला आहे. त्यांचा राजकीय प्रवास २००९ पासून सुरू होतो, जेव्हा ते अभिनेता चिरंजीवी यांनी स्थापन केलेल्या ‘प्रजा राज्यम पार्टी’शी संबंधित होते. २०१४ ते २०१८ या काळात, मुख्यमंत्री चंद्राबाबू नायडू यांच्या नेतृत्वाखालील आंध्र प्रदेश सरकारमध्ये प्रभाकर यांनी ‘कम्युनिकेशन्स ॲडव्हायझर’ (संवाद सल्लागार) म्हणून काम केले.
एप्रिल २०१८ मध्ये त्यांनी अचानक राजीनामा दिला. आंध्र प्रदेशला ‘विशेष दर्जा’ मिळावा या मागणीवरून टीडीपी (TDP) पक्षाने एनडीए (NDA) आघाडीतून बाहेर पडण्याचा निर्णय घेतल्यानंतर काही आठवड्यांतच त्यांनी हे पाऊल उचलले. विरोधी पक्षांनी असा आरोप केला होता की, प्रभाकर यांच्या कुटुंबातील एक सदस्य (सीतारामन) दुसऱ्या पक्षात असल्याने ते राज्याच्या हितांशी तडजोड करू शकतात; या आरोपांच्या पार्श्वभूमीवर त्यांनी राजीनामा दिला.
And tomorrow, India Roars! https://t.co/BkIkrt2NER
— Parakala Prabhakar (@parakala) October 9, 2026
२३ ऑक्टोबर रोजी होणाऱ्या आंदोलनात त्यांच्या सहभागामुळे या आंदोलनाला अधिक प्रसिद्धी मिळण्याची शक्यता आहे.
वास्तविक, अनेक दिग्गज व्यक्तींच्या संभाव्य उपस्थितीमुळे ‘पीपल अगेन्स्ट एसआयआर’ (People Against SIR) या नव्याने स्थापन झालेल्या आघाडीकडे सर्वांचे लक्ष वेधले गेले आहे. १४ ऑक्टोबर रोजी स्थापन झालेली ही आघाडी विद्यार्थी, शेतकरी, दलित, आदिवासी आणि अल्पसंख्याक अशा विविध गटांना एका छत्राखाली एकत्र आणते.
एका निवेदनात या आघाडीने असा आरोप केला आहे की, ‘एसआयआर’ (SIR) प्रक्रियेमुळे पात्र मतदारांची मोठ्या प्रमाणावर नावे वगळली गेली आहेत, विशेषतः उपेक्षित आणि असुरक्षित समुदायांमधील लोकांची. आतापर्यंत या प्रक्रियेमुळे १३ कोटी मतदार वगळले गेले आहेत.
‘इंडिया’ (INDIA) आघाडी आणि ‘सीजेपी’ (CJP) यांनी ‘एसआयआर’ आणि ज्ञानेश कुमार यांच्या विरोधातील आपली आंदोलने काही काळासाठी थांबवण्याची घोषणा केली आहे. अशा वेळी, ही आघाडी आपल्या मोहिमेला गती देण्याचा प्रयत्न करत आहे; म्हणजेच, या मोकळ्या वेळेचा फायदा घेऊन ते अधिक लोकांचा पाठिंबा मिळवण्याचा प्रयत्न करत आहेत.
त्यांनी नागरिकांना आपापल्या भागात निदर्शने आयोजित करण्याचे आणि २३ ऑक्टोबर रोजी देशभरात ‘जंतर-मंतर’ (आंदोलनाचे केंद्र) उभारण्याचे आवाहन केले आहे. त्यांनी एक घोषणाही दिली आहे – “हर हाथ में तिरंगा, हर गली में जंतर-मंतर” (प्रत्येक हातात तिरंगा, प्रत्येक गल्लीत जंतर-मंतर).
विशेष म्हणजे, हे आवाहन अशा वेळी आले आहे जेव्हा केंद्रीय गृह मंत्रालयाच्या अखत्यारीत असलेल्या दिल्ली पोलिसांनी ‘जंतर-मंतर’ हे ठिकाण आंदोलनासाठी प्रतिबंधित (डीनोटिफाय) केले आहे. गेल्या काही आठवड्यांत, ज्ञानेश कुमार यांच्या विरोधात राहुल गांधींच्या नेतृत्वाखालील ‘इंडिया’ (INDIA) आघाडी आणि ‘सीजेपी’ (CJP) यांनी पुकारलेल्या तीव्र निदर्शनांमुळे मध्य दिल्लीचा परिसर पूर्णपणे विस्कळीत झाला आहे.
याचे मुख्य कारण म्हणजे ‘इंडियन एक्सप्रेस’मध्ये प्रसिद्ध झालेला एक गौप्यस्फोट; ज्यानुसार, ज्ञानेश कुमार यांनी इतर निवडणूक आयुक्तांच्या अनेक आक्षेपांकडे दुर्लक्ष करून किंवा त्यांना डावलून स्वतःचे निर्णय लादले होते. वस्तुतः, गेल्या १० महिन्यांत अशा प्रकारे १४ आक्षेप नोंदवण्यात आले होते.
या घटनेमुळे राहुल गांधींना, मोदी सरकारविरुद्धच्या त्यांच्या ‘व्होट चोरी’ (मत चोरी) मोहिमेला अधिक बळकटी देण्यासाठी एक नवीन मुद्दा मिळाला आहे.
Marathi e-Batmya