Marathi e-Batmya
Related Articles
या वर्षी जूनमध्ये, कर्नाटकातील भाजप आणि त्यांचा एनडीए मित्रपक्ष जेडी(एस) यांना मोठा धक्का बसला होता, जेव्हा त्यांच्या अनेक आमदारांनी केलेल्या कथित क्रॉस-व्होटिंगमुळे तत्कालीन विधान परिषद (एमएलसी) निवडणुकीत सत्ताधारी काँग्रेसला सातपैकी पाच जागा जिंकण्यात मदत झाली, तर भाजपला केवळ दोन जागा मिळाल्या.
चार महिन्यांनंतर, एनडीएने आता काँग्रेसवर मात केली असून, २३ ऑक्टोबर रोजी झालेल्या निवडणुकीत पदवीधर आणि शिक्षक पदाच्या चारही जागांवर विजय मिळवला आहे. यामध्ये भाजपने तीन जागा आणि जेडी(एस)ने एक जागा जिंकली आहे.
७५ सदस्यीय राज्यसभेत काँग्रेसच्या बहुमतावर या निकालाचा परिणाम होणार नसला तरी, विरोधी आघाडीला यामुळे बळ मिळाले आहे. ही आघाडी येत्या काही दिवसांत डी. के. शिवकुमार यांच्या नेतृत्वाखालील सरकारवर दबाव वाढवण्याची शक्यता आहे.
विधान परिषद निवडणुकीच्या निकालांनुसार, भाजपने आपल्या तीन जागा – नॉर्थ ईस्ट टीचर्स, वेस्ट ग्रॅज्युएट्स आणि साऊथ ईस्ट ग्रॅज्युएट्स – कायम राखल्या असून, जेडी(एस)ने काँग्रेसकडून बंगळूरु टीचर्स मतदारसंघ जिंकला आहे.
बंगळूरु टीचर्स मतदारसंघातून तिसऱ्यांदा निवडणूक लढवणारे जेडी(एस)चे उमेदवार ए. पी. रंगनाथ यांनी, २००२ पासून पाच वेळा ही जागा जिंकलेल्या काँग्रेसचे विद्यमान उमेदवार पुट्टण्णा यांचा पराभव केला.
पुट्टण्णा यांनी जेडी(एस)चे उमेदवार म्हणून ही जागा चार वेळा जिंकली होती. २०१९ मध्ये जेडी(एस)मधून हकालपट्टी झाल्यानंतर, ते २०२० मध्ये भाजपमध्ये सामील झाले. २०२३ मध्ये, त्यांनी काँग्रेसमध्ये प्रवेश करून बंगळूरुच्या राजाजीनगर मतदारसंघातून विधानसभा निवडणूक लढवली, ज्यात त्यांना अपयश आले. २०२४ मध्ये, त्यांनी काँग्रेसच्या तिकिटावर बंगळूरु टीचर्स मतदारसंघाची पोटनिवडणूक जिंकली.
रंगनाथ २०२४ च्या पोटनिवडणुकीतही एनडीएचे उमेदवार होते, पण पुट्टण्णा यांच्याकडून १,५०७ मतांनी त्यांचा पराभव झाला होता. मात्र, या निवडणुकीत त्यांनी पुट्टण्णा यांचा पराभव करून एक मोठा उलटफेर घडवला. रंगनाथ यांना १०,८१० मते मिळाली, तर पुट्टण्णा यांना ९,९०२ मते मिळाली.
पश्चिम पदवीधर मतदारसंघात, भाजपचे एस. व्ही. संकनूर यांनी काँग्रेसचे मोहन लिंबाई यांचा ९,३२३ मतांनी पराभव करत तिसऱ्यांदा विजय नोंदवला. भाजप २००८ पासून ही जागा जिंकत आहे.
ईशान्य शिक्षक आणि दक्षिण-पूर्व पदवीधर मतदारसंघही भाजपचा बालेकिल्ला राहिला आहे. ईशान्य शिक्षक मतदारसंघात, पक्षाचे शशील जी. नमोशी यांनी १९९६ पासून पाचव्यांदा ही जागा जिंकली. नमोशी यांनी मत्तूर यांच्या १२,२९९ मतांच्या तुलनेत १५,५९६ मते मिळवत ३,२९७ मतांच्या फरकाने ही जागा जिंकली.
२००८ पासून दक्षिण-पूर्व पदवीधर मतदारसंघ एकतर भाजपने किंवा जेडी(एस)ने जिंकला आहे. भाजपने यावेळी येथील विद्यमान विधान परिषद सदस्य चिदानंद गौडा यांना वगळून के. एम. सुरेश यांना नवीन उमेदवार म्हणून उभे केले. त्यांना ६६,०२० मते मिळाली, तर काँग्रेसचे शशी हुलीकुंटे मट यांना ४२,९२२ मते मिळाली, ज्यामुळे या मतदारसंघात भाजपचे वर्चस्व अधिक मजबूत झाले.
भाजप आणि जेडी(एस)ने विधान परिषद निवडणुकीच्या निकालाचे राज्यातील “काँग्रेसच्या गैरकारभारा”विरुद्धचा विजय म्हणून स्वागत केले.
जेडी(एस)चे ज्येष्ठ नेते आणि केंद्रीय अवजड उद्योग व पोलाद मंत्री एच. डी. कुमारस्वामी यांनी एका पोस्टमध्ये म्हटले आहे की, “खोटेपणा, गैरकारभार, पैशाचे बळ आणि बाहुबली यांचा पराभव झाला आहे”.
एनडीएच्या विजयाला “ऐतिहासिक” संबोधताना कुमारस्वामी यांनी दावा केला की, या विजयाने २०२८ मध्ये होणाऱ्या राज्य विधानसभा निवडणुकांसाठी एक संदेशही दिला आहे. “या निवडणुकीने हे सिद्ध केले आहे की, ताकद एकतेत आणि आघाडीत आहे,” असे ते म्हणाले.
राज्य विधानसभेतील विरोधी पक्षनेते (LoP) आणि भाजप नेते आर. अशोक म्हणाले की, हे निकाल काँग्रेस सरकारसाठी “आणखी एक इशारा” आहेत. त्यांच्या आरोपानुसार, हे सरकार “प्रशासकीय अपयश, भ्रष्टाचार आणि जनविरोधी धोरणांमुळे लोकांचा विश्वास गमावत आहे”. “येत्या काही दिवसांत राज्यातील जनता काँग्रेस प्रशासनाला कसा सडेतोड धडा शिकवेल, याची ही एक नांदी आहे,” असेही ते म्हणाले.
राज्य भाजप अध्यक्ष बी. वाय. विजयेंद्र यांनी, विधान परिषद निवडणुका मतपत्रिका वापरून घेण्यात आल्याचे नमूद करत, काँग्रेसचे ज्येष्ठ नेते राहुल गांधी यांच्या “व्होट चोरी” विरोधातील मोहिमेवर टीका करण्याचा प्रयत्न केला. “काँग्रेस मतचोरीला नव्हे, तर विश्वासचोरीला सामोरे जात आहे. ईव्हीएम असो वा मतपत्रिका, कर्नाटकने काँग्रेसच्या विरोधात निर्णायक कौल दिला आहे,” असे ते म्हणाले.
हे निकाल म्हणजे “देशातील घटनात्मक संस्थांना बदनाम करण्याचा आणि त्यांच्यावर हल्ला करण्याचा कट रचणाऱ्या भ्रष्ट शक्तींना दिलेली एक निर्णायक चपराक आहे,” असा आरोप त्यांनी केला.
विधान परिषद निवडणुकीतील पराभवामुळे काँग्रेसच्या गोटाला धक्का बसला. मुख्यमंत्री शिवकुमार म्हणाले की, पक्षाला दोन जागा जिंकण्याची आशा होती. “आमच्याकडे एक जागा होती. आम्हाला आणखी एका जागेची अपेक्षा होती… बंगळूर (शिक्षक) मतदारसंघ गमवावा लागेल अशी अपेक्षा नव्हती,” असे ते म्हणाले. तसेच पक्षाच्या उमेदवारांना “चांगली मते” मिळाली असल्याचेही त्यांनी पत्रकारांना सांगितले.
निकालांचा फारसा अर्थ लावण्यास नकार देत, शिवकुमार यांनी विचारले की, मे २०२३ मध्ये राज्यात काँग्रेस सत्तेवर आल्यापासून झालेल्या अनेक विधानसभा पोटनिवडणुकांमधील पराभवांवर एनडीएने काय उत्तर दिले आहे.
माध्यमांच्या प्रश्नांना उत्तर देताना, कर्नाटक प्रदेश काँग्रेस कमिटीचे (केपीसीसी) अध्यक्ष बी. के. हरिप्रसाद यांनी संयुक्त विरोधी पक्षांकडून निर्माण झालेला “धोका” मान्य केला. “जर दोन्ही पक्षांनी हातमिळवणी केली, तर धोका आहे. येत्या काही दिवसांत यावर काय करायचे याचा विचार करावा लागेल. भाजपला हे स्पष्टपणे माहित आहे की ते एकट्याने जिंकू शकत नाहीत. त्यांनी कुमारस्वामींना पुढे करून निवडणूक जिंकली,” असे ते म्हणाले.
हरिप्रसाद यांनी माजी मुख्यमंत्री सिद्धरामय्या यांच्यावरील कथित स्टिंग व्हिडिओचा किंवा यावर्षी जूनमध्ये काँग्रेस सरकारमधील नेतृत्वबदलाचा सध्याच्या विधान परिषद निवडणुकीवर कोणताही परिणाम होत असल्याचा इन्कार केला. या निवडणुकीतील पक्षाचा पराभव हा राज्यातील सरकारच्या “गैरकारभाराचे” द्योतक आहे का, या प्रश्नावर ते म्हणाले की, भाजपने वाराणसीतील विधान परिषद जागा गमावल्या आहेत, ज्या मतदारसंघाचे लोकसभेत पंतप्रधान नरेंद्र मोदी प्रतिनिधित्व करतात.
