Marathi e-Batmya
Related Articles
भारताच्या लष्करी नेतृत्वाच्या पुनर्रचनेचा भाग म्हणून, लष्कर आणि नौदल प्रमुख ‘साउथ ब्लॉक’मधून (South Block) बाहेर पडण्याच्या तयारीत आहेत. या हालचालीमुळे नवी दिल्लीतील या ऐतिहासिक सरकारी इमारतीतून दोन्ही दलांचे प्रमुख आणि त्यांचे वरिष्ठ अधिकारी काम करत असण्याची दीर्घकालीन प्रथा संपुष्टात येणार आहे.
लष्कर प्रमुख जनरल धीरज सेठ, लष्कराचे उपप्रमुख (Vice Chief of the Army Staff) आणि सात ‘प्रिन्सिपल स्टाफ ऑफिसर्स’ (PSOs) नोव्हेंबरच्या अखेरीस दिल्ली कॅन्टोन्मेंटमधील नव्याने बांधलेल्या ‘शौर्य भवन’मध्ये (Shaurya Bhavan) स्थलांतरित होण्याची शक्यता आहे.
या पुनर्रचनेचा भाग म्हणून, नौदल प्रमुख ॲडमिरल कृष्ण स्वामीनाथन यांच्यासह नौदलाचे वरिष्ठ नेतृत्व, उपप्रमुख आणि ‘प्रिन्सिपल स्टाफ ऑफिसर्स’ देखील ‘साउथ ब्लॉक’मधून बाहेर पडणार आहेत.
संरक्षण मंत्रालयाच्या प्रशासकीय आणि लष्करी आस्थापनांच्या पुनर्रचनेतील हा एक महत्त्वाचा टप्पा आहे, ज्या अंतर्गत अनेक प्रमुख कार्यालये नव्याने विकसित सरकारी संकुलांमध्ये हलवली जात आहेत.
या स्थलांतरामध्ये महत्त्वाच्या कार्यात्मक (operational) आस्थापनांचाही समावेश आहे. ‘आर्मी वॉर रूम’ (Army War Room) आणि ‘डायरेक्टर जनरल ऑफ मिलिटरी ऑपरेशन्स’ (DGMO) यांचे कार्यालय ‘साउथ ब्लॉक’मधून हलवल्या जाणाऱ्या सुविधांपैकी आहेत.
मात्र, ‘नेव्ही वॉर रूम’ (Navy War Room) भविष्यात कुठे असेल, हे अद्याप स्पष्ट झालेले नाही. त्याचे स्थलांतर अधिक गुंतागुंतीचे आव्हान आहे, कारण त्यासाठी व्यापक पायाभूत सुविधा, सुरक्षित दळणवळण प्रणाली आणि प्रगत तंत्रज्ञानाची आवश्यकता असते.
नौदलाने २०२४ मध्येच दिल्ली कॅन्टोन्मेंटमधील ‘नौसेना भवन’मध्ये (Nausena Bhavan) प्रवेश केला होता. आता या ताज्या हालचालीमुळे त्यांचे वरिष्ठ नेतृत्वही ‘साउथ ब्लॉक’मधून बाहेर पडणार आहे.
संरक्षण मंत्रालय सध्या तात्पुरत्या स्वरूपात ‘कर्तव्य भवन-२’ (Kartavya Bhavan II) मध्ये स्थलांतरित झाले आहे. सध्या तिथे केवळ ‘चीफ ऑफ डिफेन्स स्टाफ’ (CDS) हे वरिष्ठ लष्करी नेतृत्व कार्यरत आहे.
लष्कर प्रमुख ‘शौर्य भवन’मध्ये जाणार असल्याने, संरक्षण मंत्री आणि वरिष्ठ सरकारी अधिकाऱ्यांसोबतच्या बैठकांसाठी जनरल सेठ यांना ‘कर्तव्य भवन-२’ मध्ये जावे लागेल.
पुढील टप्प्यातील इमारतींचे काम पूर्ण झाल्यावर, संरक्षण मंत्रालय ‘कर्तव्य भवन-६’ आणि ‘७’ मध्ये स्थलांतरित होईल. या इमारतींमध्ये तिन्ही दलांच्या प्रमुखांची अतिरिक्त कार्यालयेही असतील. डिपार्टमेंट ऑफ मिलिटरी अफेअर्स (DMA) अंतर्गत काम करणारे अधिकारी, ज्यामध्ये डिफेन्स इंटेलिजन्स एजन्सीचे महासंचालक (DG DIA) यांचाही समावेश आहे, त्यांनाही ‘साउथ ब्लॉक’मधून इतरत्र हलवले जाणे अपेक्षित आहे.
संरक्षण मंत्रालयाने तात्पुरत्या स्वरूपात ‘कर्तव्य भवन-२’ (Kartavya Bhavan II) मध्ये स्थलांतर केले आहे. सध्या तिथे वरिष्ठ लष्करी नेतृत्वापैकी केवळ ‘चीफ ऑफ डिफेन्स स्टाफ’ (CDS) यांचे कार्यालय कार्यरत आहे.
लष्करप्रमुख (Army Chief) ‘शौर्य भवन’ (Shaurya Bhavan) मध्ये स्थलांतरित होणार असल्याने, जनरल सेठ यांना संरक्षण मंत्री आणि वरिष्ठ सरकारी अधिकाऱ्यांसोबतच्या बैठकांसाठी ‘कर्तव्य भवन-२’ मध्ये जावे लागेल.
पुढील टप्प्यातील इमारतींचे काम पूर्ण झाल्यावर, संरक्षण मंत्रालय ‘कर्तव्य भवन-६’ आणि ‘७’ मध्ये स्थलांतरित होईल. या इमारतींमध्ये तिन्ही सेनाप्रमुखांची (Service Chiefs) अतिरिक्त कार्यालयेही असतील.
डिपार्टमेंट ऑफ मिलिटरी अफेअर्स (DMA) अंतर्गत काम करणारे अधिकारी, ज्यामध्ये डिफेन्स इंटेलिजन्स एजन्सीचे महासंचालक (DG DIA) यांचाही समावेश आहे, त्यांनाही ‘साउथ ब्लॉक’मधून इतरत्र हलवले जाणे अपेक्षित आहे.
