सेबी एनएसईच्या इक्विटी डेरिव्हेटिव्ह्ज कराराला दिली मंजूरी करारास नव्याने मान्यता, बीएसईलाही मिळणार मान्यता

एनएसईला बाजार नियामक सेबीकडून त्यांच्या इक्विटी डेरिव्हेटिव्ह्ज कराराची मुदत गुरुवार ऐवजी मंगळवारी करण्याची मंजुरी मिळाली आहे. समवयस्क बॉम्बे स्टॉक एक्सचेंजने देखील पुष्टी केली आहे की एक्सचेंजने मागितल्याप्रमाणे, सध्या मंगळवार ऐवजी गुरुवारची मुदत देण्यात आली आहे. दुसरीकडे, मेट्रोपॉलिटन स्टॉक एक्सचेंजला जेव्हा जेव्हा त्यांचे डेरिव्हेटिव्ह्ज कालबाह्यता करार सुरू करण्याचा निर्णय घेतला जातो तेव्हा मंगळवारची मुदत संपण्याची परवानगी मिळाली आहे.

एका परिपत्रकात, एनएसईने म्हटले आहे की सेबीने एनएसईने प्रस्तावित केलेल्या कालबाह्यता दिवसाला म्हणजेच मंगळवारला मान्यता दिली आहे. एनएसईने म्हटले आहे की ते आधीच सादर केलेल्या करारांसाठी डेरिव्हेटिव्ह्ज करारांची मुदत संपण्याचा दिवस अपरिवर्तित ठेवेल – दीर्घ तारखेच्या निर्देशांक पर्याय करारांचा अपवाद वगळता ज्यासाठी इक्विटी एक्सचेंज योग्यरित्या मुदत संपण्याचा दिवस पुन्हा जुळवतील. एनएसईने म्हटले आहे की, ३१ ऑगस्ट २०२५ रोजी किंवा त्यापूर्वी संपणाऱ्या डेरिव्हेटिव्ह कॉन्ट्रॅक्ट्ससाठी सध्याचा एक्सपायरी डे (गुरुवार) सुरू राहील, परंतु १ सप्टेंबर २०२५ रोजी किंवा त्यानंतर संपणाऱ्या डेरिव्हेटिव्ह कॉन्ट्रॅक्ट्सचा एक्सपायरी डे बदलून मंगळवार केला जाईल.

१ सप्टेंबर २०२५ पासून, मासिक कॉन्ट्रॅक्ट्स महिन्याच्या शेवटच्या मंगळवारी संपतील, असे त्यात म्हटले आहे.

त्याचप्रमाणे, बीएसईने माहिती दिली की, सेबीने बीएसईने प्रस्तावित केलेल्या एक्सपायरी डे म्हणजेच मंगळवारला सहमती दर्शवली आहे. सध्याच्या (गुरुवार) पासून डेरिव्हेटिव्ह कॉन्ट्रॅक्ट्सच्या एक्सपायरी डेमध्ये बदल होणार असल्याने, सुरळीत संक्रमणासाठी काही अतिरिक्त मुद्द्यांचे पालन करणे आवश्यक आहे, असे त्यात म्हटले आहे.

बीएसईने म्हटले आहे की, आधीच सादर केलेल्या कॉन्ट्रॅक्ट्ससाठी डेरिव्हेटिव्ह कॉन्ट्रॅक्ट्सचा एक्सपायरी डे अपरिवर्तित ठेवला जाईल – दीर्घ तारखेच्या इंडेक्स ऑप्शन्स कॉन्ट्रॅक्ट्स वगळता ज्यासाठी स्टॉक एक्सचेंज भूतकाळातील पद्धतीनुसार एक्सपायरी डे योग्यरित्या पुन्हा जुळवतील.

स्टॉक एक्स्चेंजने सांगितले की, ३१ ऑगस्ट २०२५ रोजी किंवा त्यापूर्वी संपणाऱ्या डेरिव्हेटिव्ह कॉन्ट्रॅक्ट्ससाठी सध्याचा एक्सपायरी डे सुरू राहील. १ सप्टेंबर २०२५ रोजी किंवा त्यानंतर संपणाऱ्या डेरिव्हेटिव्ह कॉन्ट्रॅक्ट्सचा एक्सपायरी डे गुरुवार असा बदलेल. शिवाय, १ सप्टेंबर २०२५ पासून मासिक कॉन्ट्रॅक्ट्स महिन्याच्या शेवटच्या गुरुवारी संपतील.

बीएसईने म्हटले आहे की, १ जुलै २०२५ पासून इंडेक्स फ्युचर्सवर कोणतेही नवीन साप्ताहिक कॉन्ट्रॅक्ट्स सादर करणार नाहीत.

आठवण्यासाठी, सेबीने गेल्या महिन्यात म्हटले होते की, स्टॉक एक्स्चेंजेसना फक्त एक साप्ताहिक बेंचमार्क इंडेक्स ऑप्शन्स कॉन्ट्रॅक्ट्स निवडावे लागतील, जे मंगळवार किंवा गुरुवार असू शकतात. हा निर्णय एकाग्रता जोखीम कमी करण्यासाठी आणि स्टॉक एक्स्चेंजेसना उत्पादन भिन्नतेसह पुढे जाण्यास मदत करण्यासाठी होता. एनएसईने मंगळवारी एक्सपायरी डेसाठी सेबीची मंजुरी मागितली आहे.

विशिष्ट दिवसांपुरती मुदतवाढ देण्याचा निर्णय अनेक एक्स्चेंजेसमधील गोंधळ कमी करण्यास, उत्पादन नवोपक्रमाला चालना देण्यासाठी आणि गुंतवणूकदारांसाठी एक मजबूत जोखीम व्यवस्थापन चौकट तयार करण्यास मदत करणारा दिसून आला.

एक्स्पायरी डेमध्ये कोणतेही बदल करण्यापूर्वी एक्स्पायजेसना सेबीची मंजुरी आवश्यक होती. यामुळे बाजारात अंदाज निर्माण होण्यास मदत होईल आणि मुदत संपण्याच्या दिवसांमध्ये सतत बदल कमी होतील, ज्यामुळे गुंतवणूकदारांना स्पष्ट चित्र मिळेल, असे स्टॉक विश्लेषकांनी म्हटले आहे.

हा नवीन निर्णय मार्च २०२५ मध्ये मुदत संपण्याचे वेळापत्रक सुलभ करण्यासाठी आणि बाजारातील अस्थिरता कमी करण्यासाठी सुरू केलेल्या सल्लामसलत प्रक्रियेतून आला आहे.

डेटावरून असे दिसून आले आहे की मार्च २०२५ मध्ये एफ अँड ओ सेगमेंटमध्ये सक्रिय ग्राहकांची संख्या ५.३ दशलक्ष वरून ३.१ दशलक्ष झाली आहे. या घसरणीचे एक मोठे कारण एफ अँड ओ नियमांच्या अंमलबजावणीमुळे असू शकते ज्यामध्ये आठवड्याच्या मुदत संपण्याची संख्या प्रति एक्सचेंज एक पर्यंत कमी करण्यात आली आणि सेन्सेक्स आणि निफ्टीचे लॉट आकार वाढविण्यात आले, असे एमओएफएसएलने मे महिन्याच्या नोटमध्ये म्हटले आहे.

About Editor

Check Also

हर्षवर्धन सपकाळ यांचा आरोप, अर्थसंकल्पातून सामाजिक न्यायाची भूमिका हरपली अमेरिकेच्या टेरिफचे भारतावर गंभीर परिणाम, जगात जे ४० वर्षात घडले नाही ते घडत असून ही फक्त सुरुवात: संजीव चांदोरकर

पूर्वी अर्थसंकल्पावर मोठ मोठ्या चर्चा होत असत व ते समजावून सांगितले जात असे पण आता …

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *