केंद्रीय मंत्रिमंडळाने २०२२-२३ ते २०२५-२६ या कालावधीसाठी ८,८०० कोटी रुपयांच्या बजेटसह केंद्रीय क्षेत्र योजना ‘स्किल इंडिया प्रोग्राम’ २०२६ पर्यंत सुरू ठेवण्यास आणि पुनर्रचना करण्यास मान्यता दिली.
पत्रकार परिषदेत, केंद्रीय मंत्री अश्विनी वैष्णव यांनी भर दिला की हा निर्णय देशभरात मागणी-चालित, तंत्रज्ञान-सक्षम आणि उद्योग-संरेखित प्रशिक्षणाद्वारे कुशल आणि भविष्यासाठी तयार कार्यबल विकसित करण्याच्या सरकारच्या समर्पणाला अधोरेखित करतो.
प्रधानमंत्री कौशल्य विकास योजना ४.० (पीएमकेव्हीवाय ४.०), प्रधानमंत्री राष्ट्रीय अप्रेंटिसशिप प्रमोशन योजना (पीएम-एनएपीएस) आणि जन शिक्षण संस्थान (जेएसएस) योजना स्किल इंडिया प्रोग्रामच्या संयुक्त केंद्रीय क्षेत्र योजनेअंतर्गत एकत्रित करण्यात आल्या आहेत.
अश्विनी वैष्णव म्हणाले की, “प्रधानमंत्री कौशल्य विकास योजना ४.० (पीएमकेव्हीवाय ४.०), प्रधानमंत्री राष्ट्रीय अप्रेंटिसशिप प्रमोशन स्कीम (पीएम-एनएपीएस) आणि जन शिक्षण संस्थान (जेएसएस) योजना – हे तीन प्रमुख घटक आता स्किल इंडिया प्रोग्रामच्या संयुक्त केंद्रीय क्षेत्र योजनेअंतर्गत एकत्रित केले आहेत,” असे केंद्रीय मंत्री अश्विनी वैष्णव म्हणाले.
अश्विनी वैष्णव पुढे म्हणाले की, “या उपक्रमांचे उद्दिष्ट संरचित कौशल्य विकास, नोकरीवरील प्रशिक्षण आणि समुदाय-आधारित शिक्षण प्रदान करणे आहे, जेणेकरून शहरी आणि ग्रामीण दोन्ही लोकसंख्या, ज्यामध्ये दुर्लक्षित समुदायांचा समावेश आहे, त्यांना उच्च दर्जाचे व्यावसायिक शिक्षण मिळेल याची खात्री होईल,” असे वैष्णव म्हणाले.
प्रधानमंत्री कौशल्य विकास योजना ४.०
पीएमकेव्हीवाय ४.० उपक्रम १५-५९ वयोगटातील व्यक्तींसाठी विशेष प्रकल्प (एसपी) आणि रिकग्निशन ऑफ प्रायर लर्निंग (आरपीएल) द्वारे एनएसक्यूएफ-संरेखित कौशल्य विकास प्रशिक्षण प्रदान करतो. कौशल्य प्रशिक्षण हे उद्योग-केंद्रित, राष्ट्रीय प्राधान्यांनुसार आणि अधिक सुलभ असावे यासाठी पीएमकेव्हीवाय PMKVY 4.0 मध्ये सुधारणा करण्यात आली आहे.
कार्यक्रमातील एक मोठा बदल म्हणजे ऑन-द-जॉब ट्रेनिंग (OJT) चा अल्पकालीन कौशल्य अभ्यासक्रमांमध्ये समावेश करणे, ज्यामुळे सहभागींना व्यावहारिक अनुभव आणि उद्योग पद्धतींचा अनुभव मिळतो. विविध उद्योगांच्या विकसित गरजा आणि तंत्रज्ञानातील प्रगती पूर्ण करण्यासाठी, उदयोन्मुख तंत्रज्ञान आणि भविष्यासाठी आवश्यक कौशल्यांवर लक्ष केंद्रित करून एआय AI, 5G तंत्रज्ञान, सायबरसुरक्षा, ग्रीन हायड्रोजन आणि ड्रोन तंत्रज्ञानातील ४०० हून अधिक नवीन अभ्यासक्रम जोडले गेले आहेत.
Marathi e-Batmya