Marathi e-Batmya
Related Articles
मुख्य निवडणूक आयुक्त राजीव कुमार, ज्यांचा निवडणूक आयोगाच्या प्रमुखपदाचा कार्यकाळ मंगळवारी संपत आहे, त्यांनी निवडणुकीदरम्यान “दिशाभूल करणाऱ्या कथनकांचा वाढता ट्रेंड” असल्याचा इशारा दिला आणि म्हटले की निवडणूक निकाल स्वीकारण्यास तयार नसलेल्यांकडून संस्थेला “अयोग्यरित्या दोषी ठरवले जाते”. त्यांच्या निरोप भाषणात, कुमार यांनी असे प्रतिपादन केले की संस्थांवर “प्रेरित हल्ले” केल्याने जनतेचा त्यांच्यावरचा विश्वास डळमळीत होणार नाही आणि लोकशाहीच्या हितासाठी “अशा युक्त्या” टाळण्याचे आवाहन विरोधकांचे नाव न घेता केले.
विरोधी पक्ष निवडणूक आयोगावर भाजपाची बाजू घेत असल्याचा आरोप करत आहेत, मतदार यादीतील अनियमितता, ईव्हीएम छेडछाड, मतदानाच्या टक्केवारीत फेरफार आणि तत्सम चिंतांबद्दलच्या तक्रारींवर निवडणूक आयोगाने निष्क्रियता दाखवल्याचा आरोप करत आहे.
पुढे बोलताना राजीवकुमार म्हणाले की, मतदानाच्या किंवा मतमोजणीच्या वेळेत दिशाभूल करणाऱ्या कथांचा वाढता ट्रेंड हा तथ्ये विकृत करण्याचा आणि मतदारांना दिशाभूल करण्याचा जाणीवपूर्वक केलेला प्रयत्न आहे. प्रक्रियेत सक्रिय आणि पूर्ण सहभाग घेतल्यानंतर निकालांवर शंका घेणे अवांछनीय आहे. आयोग घटनात्मक संयम बाळगतो, परंतु परिपक्व लोकशाहीच्या हितासाठी अशा युक्त्या टाळणे चांगले,” असेही यावेळी सांगितले.
निवडणूक आयुक्त राजीव कुमार पुढे म्हणाले, मतमोजणी किंवा मतमोजणी वेळेत, खोटे आरोप आणि अफवांची लाट माध्यमे आणि सोशल मीडियावर पसरू लागते, लोकांची दिशाभूल करते आणि गोंधळ निर्माण करते. तथ्ये जाणूनबुजून विकृत करण्यासाठी कथा मांडल्या जातात. तथापि, आयोग संयमाचे धोरण पाळतो, निवडणूक प्रक्रिया सुरू असताना प्रतिसाद न देण्याचा पर्याय निवडतो, निवडणुकांच्या अखंडतेवर आणि सुरळीतपणे पार पाडण्यावर लक्ष केंद्रित करत असल्याचेही यावेळी सांगितले.
राजीव कुमार यांनी टिप्पणी केली की निष्पक्ष आणि मुक्त निवडणुकांसाठी आयोगाच्या प्रयत्नांमुळे जनतेचा व्यवस्थेवरील विश्वास वाढला आहे आणि प्रेरित हल्ल्यांमुळे जनतेचा विश्वास डळमळीत होणार नाही अशी आशाही यावेळी व्यक्त केली.
राजीवकुमार पुढे बोलताना म्हणाले की, १५ दशलक्ष मतदान कर्मचाऱ्यांची वचनबद्धता मुक्त आणि निष्पक्ष निवडणुका सुनिश्चित करते, ज्यामुळे जनतेचा व्यवस्थेवरील विश्वास बळकट होतो. लोकशाही संस्थांवरील प्रेरित आणि अपुष्ट हल्ले त्यांचा विश्वास डळमळीत करणार नाहीत, जे अत्यंत महत्त्वाचे आहे आणि ७५ वर्षांपासून निर्माण झालेला वारसा असल्याचेही यावेळी सांगितले.
राजीव कुमार यांनी कोणत्याही आरोपांचा थेट उल्लेख न करता आरोप केला की, एक संस्था म्हणून आयोग अनेकदा “निवडणूक निकाल स्वीकारण्यास तयार नसलेल्यांकडून अन्याय्यपणे दोषी ठरतो”.
“निवडणूक स्पर्धांनंतर निवडणूक अधिकाऱ्यांना लक्ष्य करण्याची वाढती प्रवृत्ती ही एक गंभीर चिंता आहे. ती सोयीस्कर बळीचा बकरा म्हणून पाहिली जाते. सर्व उमेदवार आणि पक्ष प्रक्रियेच्या प्रत्येक टप्प्यात अत्यंत पारदर्शकतेने सहभागी असतात. प्रक्रियेदरम्यान आक्षेप न घेता किंवा अपील दाखल न करता प्रत्येक टप्प्यात सहभागी होणे आणि नंतर शंका निर्माण करण्याचा प्रयत्न करणे अवांछनीय आहे,” असे आयुक्तांनी त्यांच्या निरोप भाषणात ठामपणे सांगितले.
राजीव कुमार यांनी पुढे नमूद केले की निवडणूक व्यवस्थापनातील भारताच्या कौशल्याचा जागतिक स्तरावर आदर केला जातो आणि तो देशाच्या सर्वात मोठ्या सॉफ्ट पॉवरपैकी एक म्हणून उभा आहे. नेतृत्व संक्रमणादरम्यान, निवडणूक आयोग पारदर्शकता, नावीन्यपूर्णता आणि समावेशकतेद्वारे लोकशाही मजबूत करण्यासाठी समर्पित आहे.
लोकसभा निवडणुकीदरम्यान, काँग्रेस आणि इतर विरोधी पक्षांनी काही मतदान केंद्रांवरील उपकरणांमध्ये बॅटरी नसल्याचा उल्लेख करून मतदान यंत्रांमध्ये फेरफार केल्याचा आरोप केला होता. त्यांनी मतदानाच्या टक्केवारीत असामान्य वाढ झाल्याचा दावाही केला होता. हरियाणा आणि महाराष्ट्रातील अलिकडच्या विधानसभा निवडणुकीतही असेच आरोप करण्यात आले होते. अलिकडेच झालेल्या दिल्ली निवडणुकीत, ‘आप’ने भाजपवर मतदार यादीत फेरफार केल्याचा आणि ‘आप’ला पाठिंबा देणाऱ्या अनेक मतदारांना काढून टाकल्याचा आरोप केला होता.
तथापि, निवडणूक आयोगाने वारंवार हे आरोप फेटाळून लावले आहेत, निवडणूक प्रक्रियेत पारदर्शकतेवर भर दिला आहे, अनेकदा विरोधी नेत्यांकडून तीव्र टीका झाली आहे.
